“Mỗi tháng ch;u c;ấp cho bố mẹ 5 triệu, đến khi nhờ ông bà giúp một việc cỏn con cũng b:ị từ chối. Sau nhiều ngày suy nghĩ, tôi quyết định sẽ cắt khoản tiền 5 triệu mỗi tháng, nếu ông bà có hỏi thì tôi sẽ nói là do điều kiện kinh tế khó khăn. Một năm sau tôi trở về thăm nhà thì thấy cảnh tượng đau lòng….Mỗi tháng chu cấp cho bố mẹ 5 triệu, đến khi nhờ ông bà giúp một việc cỏn con cũng bị từ chối. Sau nhiều ngày suy nghĩ, tôi quyết định sẽ cắt khoản tiền 5 triệu mỗi tháng, nếu ông bà có hỏi thì tôi sẽ nói là do điều kiện kinh tế khó khăn. Một năm sau tôi trở về thăm nhà thì thấy cảnh tượng đau lòng…”
Tôi tên là Lâm, 35 tuổi, kỹ sư công nghệ thông tin đang làm việc ở Sài Gòn. Lương tháng hơn 30 triệu, tôi sống độc thân nên cũng không vướng bận chuyện con cái hay gia đình riêng. Bố mẹ tôi sống ở quê, cách thành phố hơn 300 km. Họ đều đã nghỉ hưu, sống trong một căn nhà nhỏ cấp bốn, không sang trọng nhưng đủ ấm cúng.
Từ lúc có thu nhập ổn định, tôi quyết định mỗi tháng gửi về cho bố mẹ 5 triệu – không nhiều, nhưng đủ để hai người sống thoải mái hơn. Ngoài khoản lương hưu ít ỏi, đó là sự báo đáp mà tôi nghĩ rằng mình nên làm. Tôi từng tin rằng tiền bạc có thể thay tôi ở bên cạnh chăm lo, vì công việc bận rộn khiến tôi hiếm khi về thăm nhà. Một năm tôi chỉ về vào dịp Tết, thi thoảng là đám giỗ hay cưới xin họ hàng.
Năm ngoái, giữa mùa hè nóng bức, tôi bị giao một dự án gấp rút khiến tôi phải làm việc xuyên đêm. Trong lúc căng thẳng, tôi gọi điện nhờ mẹ tôi lên trông nhà giúp một tuần để tôi tập trung làm việc – chỉ đơn giản là nấu cơm, giặt đồ, dọn nhà. Nhưng mẹ tôi từ chối.
“Bố con mới ốm dậy, mẹ không đi được. Với lại nhà còn mảnh vườn, đàn gà ai lo,” mẹ nhẹ nhàng giải thích.
Tôi nổi giận. Tôi nghĩ, mình gửi tiền về hàng tháng, trong khi bản thân phải ăn cơm hộp, sống trong phòng trọ chật chội. Vậy mà chỉ cần giúp một việc nhỏ cũng bị từ chối. Tôi không nói nhiều, chỉ im lặng cúp máy.
Tôi trằn trọc mấy đêm liền. Cảm giác ấm ức không nguôi. Tôi quyết định cắt

khoản chu cấp 5 triệu mỗi tháng. Tôi không nói gì, chỉ nghĩ: nếu bố mẹ có hỏi thì bảo do khó khăn tài chính, vật giá leo thang, công ty cắt giảm lương.
Ba tháng đầu không ai nói gì. Tháng thứ tư, mẹ gọi điện hỏi thăm.
“Dạo này con có sao không? Tháng này mẹ không thấy chuyển tiền…”
Tôi đáp đúng như đã định:
“Dạo này công việc khó khăn mẹ à, công ty giảm biên chế, con bị cắt lương. Mẹ ráng xoay xở vài tháng, khi nào ổn con lại gửi.”
Mẹ không trách móc gì, chỉ bảo: “Ừ, con lo cho mình đi, bố mẹ vẫn còn gạo, đừng lo.”
Cuộc sống vẫn tiếp diễn, không ai nhắc lại chuyện tiền nong nữa. Tôi cũng bận rộn với dự án mới, rồi bạn bè rủ rê đầu tư chứng khoán, rồi lại lao vào vòng xoáy “làm giàu”. Nửa năm sau, tôi chuyển sang căn hộ thuê cao cấp hơn, ăn uống sang chảnh hơn, và quên khuấy bố mẹ.
Một hôm, tôi gọi về nhưng không ai nghe máy. Tôi nghĩ chắc do hai ông bà bận ở vườn. Một tuần sau, em họ nhắn tin: “Anh Lâm ơi, bác trai bị tai biến nhẹ hồi tuần trước, giờ bác gái lo xoay xở đủ thứ, nhà mình đang quyên góp giúp.”
Tôi lặng người. Tại sao không ai gọi cho tôi?
Tôi gọi lại cho mẹ, giọng bà vẫn nhẹ như mọi khi: “Không sao đâu con, bố nằm viện tỉnh vài ngày thôi. Nhà mình xoay xở được. Con lo cho công việc đi.”
Tôi cảm thấy lạ lùng. Trước đây chỉ cần tôi ho một tiếng là mẹ đã cuống cuồng gọi dặn uống thuốc, giờ thì ngược lại. Tôi có linh cảm gì đó không ổn, nhưng vì bận và vì tự ái cũ chưa nguôi, tôi lại mặc kệ….. Xem thêm tại bình luận”
“Ngay sau cuộc gọi đó, Lâm vẫn còn chút băn khoăn về thái độ của mẹ, nhưng khối lượng công việc đồ sộ và áp lực từ dự án mới nhanh chóng kéo anh trở lại thực tại. Anh lao vào làm việc, những cuộc họp căng thẳng, những dòng code không ngừng nghỉ, cố gắng hoàn thành dự án đúng hạn. Anh nghĩ rằng mình đang làm việc chăm chỉ để có một cuộc sống tốt hơn, cho chính bản thân mình.
Rồi bạn bè đồng nghiệp rủ rê, những cuộc tụ tập sau giờ làm trở nên thường xuyên hơn. Chủ đề chính không còn là công việc hay những câu chuyện phiếm, mà là “”làm giàu””, là đầu tư tài chính. Chứng khoán trở thành thứ thu hút Lâm. Anh bắt đầu dành thời gian rảnh để tìm hiểu, đọc tin tức, phân tích biểu đồ. Cái cảm giác hồi hộp khi đặt lệnh, khi nhìn tài khoản nhảy số mang lại một thứ hưng phấn mới, dễ chịu hơn nhiều so với cảm giác bất an mơ hồ về chuyện nhà. Anh dần đắm chìm vào thế giới của những con số và biểu đồ.
Thu nhập từ công việc chính và những khoản “”lãi lộc”” ban đầu từ chứng khoán khiến Lâm cảm thấy tự tin hơn bao giờ hết vào khả năng tài chính của mình. Anh quyết định đã đến lúc phải nâng tầm cuộc sống. Rời bỏ căn phòng trọ chật hẹp, anh chuyển đến một căn hộ dịch vụ cao cấp ở quận trung tâm Sài Gòn. Căn hộ rộng rãi, có đầy đủ tiện nghi hiện đại như máy rửa bát, máy sấy quần áo, cùng với các tiện ích chung của tòa nhà như hồ bơi vô cực trên sân thượng, phòng gym hiện đại, sảnh đón sang trọng. Đây chính là cuộc sống mà anh hằng mơ ước.
Cuộc sống của Lâm hoàn toàn thay đổi. Thay vì bữa cơm hộp vội vã hay tự nấu những món đơn giản, anh thường xuyên gọi đồ ăn từ các nhà hàng sang trọng qua ứng dụng. Cuối tuần không còn là thời gian để nghỉ ngơi đơn thuần hay suy nghĩ vẩn vơ, mà là những buổi gặp gỡ bạn bè ở quán bar, nhà hàng cao cấp, nói chuyện về công việc, về đầu tư, về những kế hoạch cho tương lai đầy hứa hẹn. Anh mua sắm quần áo hàng hiệu, phụ kiện đắt tiền, không ngần ngại chi tiền cho những trải nghiệm xa hoa.
Trong căn hộ rộng rãi nhìn ra thành phố lấp lánh ánh đèn về đêm, Lâm cảm thấy mình thật sự thành công. Anh độc lập, tự chủ về tài chính, hưởng thụ thành quả lao động của mình một cách trọn vẹn. Cuộc sống ở quê với căn nhà cấp bốn cũ kỹ, mảnh vườn cằn cỗi, đàn gà hay chuyện bố ốm, dường như đã thuộc về một thế giới khác, xa xôi và không còn liên quan đến cuộc sống hiện tại rực rỡ, hào nhoáng của anh. Cảm giác lo lắng ban đầu về sức khỏe của bố hay sự áy náy về việc cắt tiền đã hoàn toàn tan biến, thay vào đó là sự bình thản, thậm chí là tự mãn về con đường mình đã chọn. Anh hoàn toàn quên bẵng đi chuyện mình đã ngừng gửi tiền về nhà, quên bẵng đi lời nói dối “”khó khăn tài chính””. Đối với Lâm lúc này, cuộc sống ở Sài Gòn mới là tất cả, là hiện thực duy nhất mà anh muốn trải nghiệm. Anh đắm chìm trong sự xa hoa và lãng quên mọi thứ phía sau.”
“Ngày lại ngày trôi qua, guồng quay cuộc sống mới ở Sài Gòn cuốn Lâm đi. Những cuộc gọi về nhà thưa dần. Ban đầu là vài ngày một lần, rồi một tuần một lần. Anh thường gọi vào buổi tối, khi đã xong việc hoặc đang chuẩn bị cho những cuộc vui. Đôi khi chuông đổ hồi lâu nhưng không ai nhấc máy. Lâm tặc lưỡi, cho rằng chắc bố mẹ đi đâu đó, hoặc đang bận rộn với vườn tược, gà vịt. “Họ già rồi, đi ngủ sớm cũng nên,” anh tự nhủ, cúp máy và quay lại với màn hình chứng khoán đang xanh đỏ hoặc những tin nhắn hẹn hò từ hội bạn.
Lần khác, anh gọi về, mẹ anh bắt máy. Giọng mẹ có vẻ mệt mỏi hơn, nhưng bà chỉ hỏi vài câu xã giao về công việc, về sức khỏe, rồi nhanh chóng bảo bà đang bận chuẩn bị bữa tối. Lâm cũng không hỏi han gì thêm, chỉ đáp gọn lỏn: “”Vâng, con bận lắm, mai con gọi lại,”” rồi cúp máy trước khi mẹ kịp nói gì khác. Anh thực sự bận, bận với công việc, bận với việc nghiên cứu thị trường, bận với những buổi tiệc tùng thâu đêm.
Có những lúc, điện thoại của anh reo lên, hiển thị tên “”Mẹ””. Anh nhìn màn hình, nhíu mày một chút. Đang có kèo đầu tư hấp dẫn, hoặc đang giữa cuộc trò chuyện rôm rả với bạn bè. Anh để chuông reo, rồi tắt đi, hoặc chỉ đơn giản là không nghe máy. Lát sau, anh nhắn lại một tin cụt lủn: “”Con đang họp/bận, có gì không mẹ?”” Tin nhắn thường không nhận được hồi âm ngay lập tức. Khi mẹ nhắn lại sau đó, nội dung cũng chỉ xoay quanh việc nhà, việc đồng áng, không có gì gấp gáp. Điều đó càng củng cố thêm suy nghĩ của Lâm rằng cuộc sống ở quê vẫn bình yên, không cần đến anh.
Lâm bắt đầu lấy cớ bận rộn như một tấm khiên. “”Con đang làm dự án gấp,”” “”Tuần này con phải tăng ca liên tục,”” “”Sếp giao nhiều việc quá.”” Những lời nói dối về sự khó khăn tài chính trước đây đã bị thay thế bằng lý do bận rộn. Và anh tin vào lý do đó. Anh *thực sự* bận rộn. Bận rộn kiếm tiền, bận rộn hưởng thụ, bận rộn kiến tạo một cuộc sống mà anh cho là xứng đáng.
Tần suất cuộc gọi từ quê lên cũng giảm. Ban đầu mẹ anh còn gọi cho anh vài ngày một lần, rồi một tuần một lần. Giờ thì có khi hai tuần, ba tuần mới có một cuộc gọi từ số máy nhà. Lâm coi đó là điều hiển nhiên. “”Họ đã quen với việc không có mình,”” anh nghĩ, sự tự ái ngấm ngầm từ lần mẹ từ chối giúp đỡ việc nhỏ lại trỗi dậy. Anh cảm thấy như mình đã bị bỏ rơi, bị xem nhẹ, dù chính anh mới là người xa cách trước. Sự tự ái đó, cộng với sự đắm chìm trong cuộc sống mới, khiến anh càng ít liên lạc về nhà hơn. Khoảng cách địa lý hơn 300 km giờ đây dường như còn nhỏ hơn khoảng cách trong tâm trí anh. Căn hộ cao cấp ở Sài Gòn trở thành thế giới riêng, nơi anh là trung tâm, không còn vướng bận những chuyện ở quê. Anh hoàn toàn thoải mái với việc những cuộc gọi thưa dần, xem đó là một dấu hiệu cho thấy cả hai bên đều đang ổn với cuộc sống riêng.”
“Điện thoại reo lên. Lần này là số nhà, hiển thị tên “”Mẹ””. Lâm lướt nhận cuộc gọi, tay kia vẫn lướt điện thoại xem bảng giá chứng khoán.
“”Alo, mẹ à?”” giọng anh có vẻ vội vã.
Đầu dây bên kia, giọng Mẹ nghe có vẻ mệt mỏi hơn thường lệ, nhưng bà cố giữ sự nhẹ nhàng quen thuộc. “”Ừ, mẹ đây. Con đang làm gì đấy?””
“”Con đang xem cái này một tí. Mẹ có gì không ạ?”” Lâm không ngước lên.
“”À… không có gì. Chỉ gọi xem con thế nào thôi. Dạo này con bận lắm à?”” Bà dừng lại một chút, có tiếng thở dài rất nhẹ mà Lâm không để ý. “”Nghe giọng con có vẻ mệt?””
“”Không, con bình thường mà, mẹ. Chỉ là đang tập trung thôi.”” Lâm đáp gọn lỏn. “”Ở nhà có chuyện gì không ạ?””
“”Nhà thì vẫn vậy con ạ.”” Mẹ trả lời, giọng hơi ngập ngừng. “”Cái… cái bơm nước giếng tự nhiên nó yếu đi, mấy hôm nay phải xách tay cực quá. Bố đang bảo mai gọi thợ lên xem thế nào.””
Lâm nhún vai. “”À, cái đấy thì gọi thợ thôi mẹ. Có gì đâu.”” Anh nghĩ thầm, *Chuyện thường ở huyện thôi mà, đồ đạc cũ thì hỏng.*
“”Ừ, thì… gọi thợ thôi.”” Giọng Mẹ vẫn nhẹ, nhưng có chút hụt hơi. “”Với lại… dạo này mẹ hơi đau cái lưng, cứ ngồi xuống đứng lên là khó lắm.””
“”Thì mẹ đi khám đi.”” Lâm buông ra một câu vô tâm, mắt vẫn dán vào màn hình. “”Mua thuốc uống là được mà.””
“”Ừ… mẹ cũng tính vậy. Thôi, con bận thì làm việc đi nhé. Mẹ chỉ hỏi thế thôi.”” Bà kết thúc cuộc gọi nhanh chóng, như thể sợ làm phiền anh lâu hơn.
“”Vâng, thế con cúp máy nhé mẹ.”” Lâm nói trước khi bà kịp nói thêm gì, nhanh chóng tắt điện thoại và quay lại với thế giới của mình. Anh tặc lưỡi, những lời than vãn nhỏ nhặt của mẹ chẳng qua chỉ là “”bệnh tuổi già”” hoặc bà muốn tìm chuyện để nói. Chắc chắn họ không gặp khó khăn gì lớn, nếu có, bà đã nói thẳng ra rồi. Hoặc có thể, họ không muốn anh lo lắng, cố gắng tự xoay sở. Suy nghĩ đó khiến Lâm cảm thấy hơi tự hào một cách kỳ lạ về sự “”độc lập”” của bố mẹ, đồng thời biện minh cho sự vô tâm của mình. Anh hoàn toàn phớt lờ sự mệt mỏi trong giọng nói, những chi tiết vụn vặt về đồ đạc hư hỏng, về cơn đau lưng. Tất cả chỉ là tiếng ồn nền trong cuộc sống đang lên hương của anh ở Sài Gòn.”
“Anh tặc lưỡi, những lời than vãn nhỏ nhặt của mẹ chẳng qua chỉ là “”bệnh tuổi già”” hoặc bà muốn tìm chuyện để nói. Chắc chắn họ không gặp khó khăn gì lớn, nếu có, bà đã nói thẳng ra rồi. Hoặc có thể, họ không muốn anh lo lắng, cố gắng tự xoay sở. Suy nghĩ đó khiến Lâm cảm thấy hơi tự hào một cách kỳ lạ về sự “”độc lập”” của bố mẹ, đồng thời biện minh cho sự vô tâm của mình. Anh hoàn toàn phớt lờ sự mệt mỏi trong giọng nói, những chi tiết vụn vặt về đồ đạc hư hỏng, về cơn đau lưng. Tất cả chỉ là tiếng ồn nền trong cuộc sống đang lên hương của anh ở Sài Gòn.
Đang lướt feed mạng xã hội, màn hình điện thoại lại sáng lên. Lần này là số lạ, nhưng Lâm nhận ra ngay đó là số của em họ mình dưới quê. Anh nhíu mày, có chút khó chịu. Lại chuyện gì nữa đây? Chẳng lẽ mẹ lại nhờ nó gọi than thở hộ? Lâm lưỡng lự một chút rồi lướt nhận cuộc gọi.
“”Alo, em à? Có chuyện gì đấy?”” Giọng Lâm vẫn mang theo sự bận rộn, thiếu kiên nhẫn.
Đầu dây bên kia, giọng em họ không còn vẻ ngại ngần như lần trước, thay vào đó là sự lo lắng tột độ, pha chút gấp gáp. “”Anh Lâm ơi! Em đây!””
“”Ừ, anh biết rồi. Sao đấy? Có chuyện gì mà gọi gấp vậy?”” Lâm gắt nhẹ.
“”Anh ơi… tình hình ở nhà không ổn lắm rồi anh ạ!”” Em họ nghẹn lại, giọng run run.
Lâm đột ngột ngồi thẳng dậy. “”Không ổn lắm? Là sao?”” Cái giọng đó khác hẳn sự than thở nhẹ nhàng của mẹ. “”Bố làm sao à?””
“”Dạ… bố sau cái lần tai biến đấy… yếu lắm anh ơi. Tay chân cứ run run, đi lại khó khăn hẳn đi. Ăn uống cũng không được như trước nữa. Thỉnh thoảng cứ lơ ngơ như người mất hồn ấy…”” Giọng em họ nấc lên.
Lâm cứng họng. Vừa nãy mẹ còn nói bố gọi thợ sửa bơm nước cơ mà? Anh lắp bắp. “”Ơ… nhưng mà… lúc nãy anh vừa nói chuyện với mẹ, mẹ bảo bố vẫn bình thường, còn tính gọi thợ…””
“”Ôi dào, cái bơm nhằm nhò gì anh!”” Em họ cắt lời, có vẻ bực bội. “”Cái đấy chỉ là việc vặt thôi! Quan trọng là người kìa! Bố chỉ gắng gượng thôi anh ạ. Ông yếu đi trông thấy, không làm được gì nặng nữa đâu. Cứ ngồi thẩn thơ nhìn ra vườn thôi…”” Giọng em họ nghẹn lại. “”Còn Mẹ… Anh biết rồi đấy, một tay lo cho bố, rồi vườn tược gà vịt… khổ cực lắm anh ơi. Bây giờ không có ai giúp cả… Mẹ mệt lắm rồi…””
“”Không có ai giúp?”” Lâm lặp lại, giọng lạc đi. Anh chợt nhớ lại chuyện anh cắt tiền gửi về. Anh cảm thấy sống lưng lạnh toát. “”Thế… thế có ai qua lại giúp đỡ không?””
“”Anh là con trai mà! Mẹ vất vả đến gầy cả đi rồi, nhìn mà xót hết cả ruột gan!”” Em họ không trả lời trực tiếp câu hỏi của Lâm, mà đẩy thẳng vấn đề. Giọng em họ chuyển sang khẩn khoản, gần như van lơn. “”Anh về đi anh Lâm ơi! Về xem bố mẹ thế nào đi! Về trông bố hộ mẹ ít hôm cũng được! Em thấy lo quá… sợ không có ai cáng đáng nổi…””
Lâm chết lặng. Cái cảm giác mà anh đã cố lờ đi bấy lâu nay bỗng ập đến, mạnh mẽ và sắc buốt. Lo lắng. Hoảng loạn. Và một chút gì đó… ghê sợ. Cái giá cho sự vô tâm và cái tôi trẻ con của anh, hình như đang bắt đầu đòi nợ rồi.”
“Lâm chết lặng. Cái cảm giác mà anh đã cố lờ đi bấy lâu nay bỗng ập đến, mạnh mẽ và sắc buốt. Lo lắng. Hoảng loạn. Và một chút gì đó… ghê sợ. Cái giá cho sự vô tâm và cái tôi trẻ con của anh, hình như đang bắt đầu đòi nợ rồi.
Điện thoại rơi khỏi tay anh, đập nhẹ xuống tấm thảm trải sàn dày cộp trong căn hộ cao cấp ở Sài Gòn. Anh không nhặt lên. Căn phòng sang trọng bỗng trở nên xa lạ, ngột ngạt. Đầu óc Lâm quay cuồng. Những lời nói của em họ như những nhát dao cứa vào tâm trí anh.
“”Bố yếu lắm anh ơi… cứ run run… đi lại khó khăn… lơ ngơ như người mất hồn…””
“”Mẹ vất vả đến gầy cả đi rồi… không có ai giúp cả…””
Tất cả những dấu hiệu nhỏ nhặt mà mẹ anh đã nhắc đến trong các cuộc gọi trước đó bỗng hiện về rõ mồn một, không còn là “”bệnh tuổi già”” hay sự than vãn vặt vãnh nữa. Cái lưng đau của mẹ khi làm vườn. Chiếc bơm nước bị hỏng. Những tiếng thở dài qua điện thoại. Sự im lặng bất thường của bố. Anh đã gạt đi tất cả. Anh đã tự cho mình cái quyền phán xét, cái quyền tức giận chỉ vì chút tự ái vớ vẩn.
Anh quỵ xuống ghế sofa, ôm lấy đầu. Cảm giác tội lỗi nhấn chìm lấy anh. Anh đã làm gì vậy? Anh đã để bố mẹ mình khổ sở, vật lộn một mình ở quê chỉ vì anh muốn “”dạy cho mẹ một bài học”” khi bà từ chối giúp anh một việc nhỏ? Anh đã lấy đi 5 triệu đồng hàng tháng mà có lẽ gia đình đang rất cần, nói dối là mình khó khăn tài chính trong khi anh đang sống trong nhung lụa?
Hơi thở của Lâm trở nên gấp gáp. Anh nhìn quanh căn phòng đầy đủ tiện nghi, rồi nghĩ đến căn nhà cấp bốn lụp xụp ở quê, nghĩ đến mảnh vườn, đàn gà mà bố mẹ anh đã dồn hết sức lực vào đó, và giờ đây, sức lực ấy đã cạn kiệt. Anh cảm thấy ghê tởm chính mình.
Nỗi sợ hãi len lỏi. Nếu có chuyện gì xảy ra… Nếu bố anh ngày càng yếu đi… Nếu mẹ anh kiệt sức… Anh sẽ phải đối mặt với điều đó như thế nào? Anh sẽ phải trả giá cho sự vô tâm và ích kỷ của mình ra sao? Anh đứng dậy, đi đi lại lại trong phòng, mồ hôi lạnh bắt đầu túa ra trên trán.
“”Mình đã là thằng con bất hiếu…”” Suy nghĩ đó cứ lặp đi lặp lại trong đầu Lâm như một lời nguyền rủa. Anh hối hận. Hối hận đến tột cùng vì đã quá thờ ơ, quá chú tâm vào cuộc sống của bản thân mà quên mất những người đã sinh ra và nuôi dưỡng mình. Anh phải làm gì đó. Ngay lập tức.”
“Anh bật dậy khỏi ghế, vơ lấy điện thoại trên sàn. Tay run run, anh mở ứng dụng đặt vé máy bay. Sài Gòn – [Tên sân bay gần quê] (nếu có sân bay tỉnh, không thì bỏ qua chi tiết này và chỉ nói vé xe). Chuyến sớm nhất có thể. Anh lướt nhanh qua lịch làm việc dày đặc, những cuộc họp quan trọng, những buổi gặp gỡ đối tác. Tất cả đều bị hủy bỏ không thương tiếc bằng vài cú chạm. Anh gọi cho trợ lý, giọng gấp gáp: “”Hủy hết, lùi lịch hết… Chuyện cá nhân khẩn cấp… Anh phải về quê ngay.””
Chỉ trong vòng một giờ, Lâm đã có vé xe giường nằm cho chuyến khởi hành sớm nhất từ bến xe Sài Gòn. Anh vội vàng nhét vài bộ quần áo vào cái vali nhỏ, không kịp suy nghĩ nhiều. Căn hộ sang trọng giờ đây chỉ còn là một cái lồng giam chứa đầy sự hối hận và lo sợ. Anh khóa cửa, chạy xuống sảnh chung cư, bắt một chiếc taxi.
Ngồi trong taxi, anh nhìn ra đường phố Sài Gòn tấp nập dưới ánh đèn đêm. Sự xa hoa, ồn ào này bỗng thấy thật vô nghĩa. Hơn 300 km đường về Quê bỗng trở nên xa vời vợi. Anh ước mình có thể bay ngay lập tức. Chiếc xe lao đi trong đêm.
Tại bến xe, sự xô bồ, ồn ào làm anh thấy khó chịu. Anh đã quên mất cảm giác này từ lâu lắm rồi. Ngày xưa, những chuyến xe về quê luôn mang theo sự háo hức mong chờ. Giờ đây, nó chỉ là sự thấp thỏm, lo âu. Anh lên xe, tìm chỗ nằm của mình.
Chiếc xe bắt đầu lăn bánh. Ngoài cửa sổ, ánh đèn đô thị dần lùi xa, nhường chỗ cho màn đêm đặc quánh. Đầu óc Lâm như một cuốn phim quay chậm, tua đi tua lại hình ảnh bố mẹ. Bố, người đàn ông rắn rỏi, từng là chỗ dựa của cả gia đình, giờ lại “”run run… đi lại khó khăn… lơ ngơ như người mất hồn””. Mẹ, người phụ nữ tần tảo, cả đời vì chồng vì con, giờ lại “”vất vả đến gầy cả đi””.
Anh nhắm mắt lại, cố gắng xua đi hình ảnh bố nằm bất động, mẹ khóc cạn nước mắt. Cảm giác bất lực và tội lỗi ngày càng lớn. Sao anh có thể ích kỷ đến thế? Chỉ vì một chút tự ái rẻ tiền, vì mẹ không thể giúp anh việc vặt ở Sài Gòn, mà anh lại nhẫn tâm cắt đi khoản tiền 5 triệu đồng mỗi tháng – khoản tiền mà bố mẹ anh có lẽ đang cần hơn bao giờ hết. Anh đã nói dối họ là mình khó khăn tài chính, trong khi mỗi tháng anh kiếm hơn 30 triệu, sống trong căn hộ bạc tỷ. Sự giả dối đó giờ đây như một gọng kìm siết chặt lấy trái tim anh.
Anh nhớ lại lý do bố mẹ từ chối giúp đỡ: Bố ốm dậy, cần người trông nom, mẹ còn lo vườn tược, đàn gà. Anh đã nghe, nhưng lại chọn cách diễn giải nó thành sự từ chối, sự không quan tâm. Anh đã biến sự quan tâm của bố mẹ đến sức khỏe của bố và công việc ở quê thành lý do để mình giận dỗi, “”dạy bài học””. Nực cười làm sao! Kẻ cần được dạy bài học là anh mới đúng.
Chiếc xe vẫn đều đặn chạy qua đêm. Lâm nằm đó, trằn trọc. Mỗi tiếng động nhỏ từ chiếc xe cũ kỹ đều khiến anh giật mình. Anh không thể ngủ được. Sự lo lắng cho bố mẹ, nỗi hối hận dày vò, và cái sợ hãi mơ hồ về những điều tồi tệ nhất có thể xảy ra, tất cả hòa quyện lại thành một cơn ác mộng tỉnh táo. Anh chỉ muốn chiếc xe chạy nhanh hơn nữa, nhanh hơn nữa để anh có thể về đến Quê, để nhìn thấy bố mẹ, để biết rằng họ vẫn ổn. Nhưng quãng đường hơn 300 km dường như dài vô tận.”
“… Quãng đường hơn 300 km dường như dài vô tận.
Cuối cùng, chiếc xe cũng trả Lâm xuống ngã ba đầu làng quen thuộc. Nắng trưa gay gắt, khác hẳn cái se lạnh trên xe đêm qua. Anh xách vội chiếc vali nhỏ, lòng nóng như lửa đốt, bước nhanh về phía con đường đất dẫn vào nhà.
Cảnh vật vẫn đó, nhưng sao lại khác xưa đến thế? Dọc đường đi, những hàng rào râm bụt nhà hàng xóm vẫn nở hoa đỏ rực, nhưng khi anh rẽ vào con ngõ nhỏ dẫn đến nhà mình, cảnh tượng đập vào mắt khiến anh khựng lại.
Cổng ngõ lụp xụp hơn, cánh cổng sắt sơn màu xanh đã ngả màu, một bên bản lề dường như hơi sệ xuống. Vài tàu lá chuối khô chưa kịp dọn dẹp nằm vương vãi gần gốc cây cau. Mảnh vườn nhỏ trước nhà, nơi mẹ anh thường trồng đủ loại rau quả xanh tốt, giờ cỏ dại mọc um tùm, che lấp cả những gốc cây. Vài bụi hoa mười giờ mẹ yêu thích giờ chỉ còn trơ trọi những cành khô khẳng khiu.
Ngôi nhà cấp bốn mái ngói đỏ vẫn đứng đó, nhưng không còn toát lên vẻ ấm cúng, sạch sẽ như trong ký ức của anh. Cửa chính khép hờ. Không một bóng người, không một âm thanh. Sự tĩnh lặng bao trùm lấy ngôi nhà, một sự tĩnh lặng đáng sợ.
Lâm đứng đó, chết lặng. Đây không phải là ngôi nhà mà anh rời đi. Đây là hình ảnh chân thực nhất, tàn khốc nhất về cuộc sống của bố mẹ anh khi thiếu đi sự chăm sóc, khi sức khỏe suy yếu, khi họ phải gồng mình chống chọi. Mảnh vườn hoang tàn này, cánh cổng sệ này, không khí u ám này… tất cả như một lời tố cáo không lời về sự vô tâm, ích kỷ của anh. Anh đã cắt giảm 5 triệu đồng, một số tiền nhỏ nhoi với anh, nhưng có lẽ là rất lớn, rất quan trọng với bố mẹ lúc này. Anh đã viện cớ khó khăn để chạy trốn trách nhiệm, trong khi chính anh là người đã đẩy họ vào cảnh khó khăn hơn.
Hối hận như một dòng điện chạy dọc sống lưng. Anh siết chặt tay cầm vali, bước chân nặng trịch tiến về phía cánh cửa nhà.”
“Anh bước qua cánh cửa khép hờ. Bên trong nhà, không khí oi ả, ngột ngạt. Bụi bám nhẹ trên chiếc tủ gỗ cũ kỹ, trên bộ bàn ghế đã bạc màu. Anh đảo mắt tìm kiếm, rồi khựng lại. Trong góc nhà, cạnh cửa sau dẫn ra vườn, Mẹ anh đang ngồi khom lưng. Bà đang… nhặt rau? Hay đang làm gì đó dưới sàn?
Nhìn bà, lòng Lâm như thắt lại. Mẹ anh! Người phụ nữ anh vẫn luôn thấy khỏe mạnh, nhanh nhẹn, giờ sao gầy gò, tiều tụy đến thế? Khuôn mặt hằn sâu những nếp nhăn khắc khổ, đôi mắt trũng sâu, đỏ hoe, lộ rõ vẻ mệt mỏi và lo toan chồng chất. Mái tóc bà bạc đi nhiều, búi vội sau gáy. Đôi tay gân guốc đang run run… nhặt từng cọng rau muống úa vàng.
Lâm gọi khẽ: “”Mẹ!””
Bà giật mình, ngẩng lên. Ánh mắt bà thoáng qua vẻ bàng hoàng, rồi vội chuyển thành nụ cười. Nhưng nụ cười ấy sao gượng gạo, không thể che giấu đi sự kiệt sức và nỗi buồn đang đè nặng.
“”Lâm đấy à con? Sao con về không báo trước?”” Giọng bà yếu ớt, như hụt hơi.
Lâm bước nhanh tới, bỏ vội vali xuống. Anh muốn ôm chầm lấy mẹ, nhưng nhìn thấy bà trong cảnh này, anh chỉ biết đứng sững.
“”Con… con về thăm bố mẹ. Bố đâu rồi ạ?””
“”Ông ấy đang nghỉ trong buồng. Vừa mới uống thuốc xong.”” Bà cố gắng đứng dậy, nhưng dường như rất khó khăn.
“”Mẹ cứ ngồi đấy đi ạ. Mẹ… mẹ sao thế này? Sao mẹ gầy quá vậy?”” Anh cảm thấy nghẹn lại ở cổ họng.
“”Có sao đâu con. Già rồi, ăn không ngon ngủ không yên ấy mà.”” Bà lại cố mỉm cười, đôi mắt vẫn đượm buồn. Bà cúi xuống, tay lại vô thức nhặt tiếp mấy cọng rau. “”Về đây rồi thì rửa mặt rửa mũi cho tỉnh táo đi con. Đường xa chắc mệt lắm.””
Nhìn bàn tay mẹ run rẩy nhặt rau, nhìn đống rau úa vàng trên chiếc mâm sứt, nhìn khuôn mặt hốc hác của mẹ, Lâm hiểu rằng lời nói dối “”khó khăn tài chính”” của anh đã gây ra hậu quả khủng khiếp đến mức nào. Số tiền 5 triệu đó, anh dùng nó để mua sắm, vui chơi ở Sài Gòn, trong khi mẹ anh ở đây, phải vật lộn với từng bữa ăn, từng cọng rau.
Anh không tài nào nhúc nhích được. Cảm giác tội lỗi đè nặng lên vai anh như tảng đá. Anh đã nghĩ mình làm đúng, rằng bố mẹ không cần giúp đỡ thì anh sẽ dùng tiền đó cho bản thân, như một sự “”dạy dỗ”” nhẹ nhàng vì họ đã từ chối anh. Nhưng anh đã sai. Sai hoàn toàn.
“”Sao cứ đứng đấy ra? Đi rửa mặt đi con.”” Bà khẽ nhắc, ánh mắt vẫn nhìn vào đống rau.
“”Vâng… mẹ. Con xin lỗi.”” Anh buột miệng nói lời xin lỗi một cách vô thức, giọng khẽ đến mức chính anh cũng không chắc mẹ có nghe thấy không.
Mẹ ngẩng lên, nhìn anh với ánh mắt khó hiểu.
“”Xin lỗi gì con? Con làm gì sai à?””
Lâm không trả lời ngay. Anh chỉ đứng đó, nhìn khuôn mặt gầy gò, khắc khổ của mẹ, trái tim như bị bóp nghẹt.”
“Lâm vẫn đứng lặng, trái tim đau thắt. Mẹ nhìn anh, đôi mắt vẫn đượm vẻ khó hiểu.
“”Con cứ đứng đấy làm gì? Mau vào thăm bố con đi. Ông ấy… đang chờ đấy.”” Giọng mẹ nhỏ dần ở cuối câu, ánh mắt bà nhìn về phía buồng trong với vẻ buồn bã và lo lắng.
Lâm hít một hơi thật sâu, cố gắng nuốt xuống cục nghẹn trong cổ họng. Anh gật đầu, chậm rãi bước về phía căn buồng. Cánh cửa buồng hé mở. Một luồng khí nóng ẩm và mùi thuốc thoang thoảng bay ra. Anh dừng lại trước cửa, lòng đầy bất an. “”Tai biến nhẹ”” như mẹ và em họ nói ư? Sao mọi thứ ở đây lại khác xa những gì anh tưởng tượng đến vậy?
Anh đẩy nhẹ cánh cửa, bước vào. Căn buồng nhỏ, tối và ngột ngạt. Ánh sáng yếu ớt từ cửa sổ lọt vào không đủ để xua đi không khí ảm đạm. Và rồi, anh nhìn thấy.
Trên chiếc giường gỗ quen thuộc, bố anh đang nằm. Ông nằm thẳng đơ, đầu gối lên chiếc gối đã sờn cũ. Khuôn mặt ông gầy rộc, hốc hác. Đôi mắt trũng sâu, nhìn trân trân lên trần nhà trống. Một cánh tay ông nằm im bất động cạnh người, bàn tay co quắp nhẹ. Cánh tay còn lại cũng chỉ cử động rất khẽ, chậm chạp.
Cảnh tượng đập vào mắt Lâm khiến anh như bị đóng băng tại chỗ. Đây không phải là “”tai biến nhẹ”” mà anh từng nghĩ. Bố anh… bố đang nằm liệt. Có thể là liệt nửa người. Mắt ông vẫn mở, nhưng ánh nhìn thật yếu ớt, vô hồn, khác hẳn đôi mắt tinh anh, nghiêm khắc ngày nào.
Lâm chầm chậm tiến lại gần giường. Anh cố kìm nén cảm xúc đang trào dâng. Tiếng bước chân khe khẽ của anh dường như thu hút sự chú ý của ông. Đôi mắt ông từ từ chuyển động, nặng nhọc lia về phía anh.
Ánh mắt bố dừng lại trên khuôn mặt Lâm. Có lẽ ông nhận ra anh. Đồng tử ông giãn ra một chút. Một âm thanh khè khè thoát ra từ cổ họng ông, yếu ớt như tiếng gió lùa qua khe cửa. Ông cố gắng cử động môi, như muốn nói điều gì đó, nhưng chỉ có những tiếng đứt quãng, không rõ chữ thoát ra.
Lâm đứng cạnh giường, nhìn bố, cổ họng nghẹn đắng. Cảnh tượng này còn tàn khốc hơn tất cả những gì anh từng tưởng tượng. Anh đã nghe “”tai biến nhẹ””, đã nghĩ bố chỉ hơi yếu, đi lại khó khăn một chút thôi. Anh đã lấy lý do đó để biện minh cho việc cắt tiền hàng tháng, để “”dạy”” bố mẹ một bài học. Nhưng sự thật… sự thật là đây. Bố anh đang nằm đây, bất lực trên giường, không thể nói, không thể cử động một cách bình thường.
Nước mắt chợt làm nhòe đi hình ảnh gầy gò của bố. Anh không thể tin vào mắt mình. Số tiền 5 triệu đó… trong khi anh tiêu xài, hưởng thụ, bố anh lại nằm đây, vật lộn với bệnh tật. Nỗi hối hận, sự dằn vặt cắn xé tâm can anh như hàng ngàn mũi kim. Anh đã quá ích kỷ, quá tàn nhẫn.
Bố vẫn nhìn anh, ánh mắt yếu ớt nhưng dường như chứa đựng cả một nỗi buồn sâu sắc, một sự chờ đợi mỏi mòn. Ông lại cố gắng phát ra âm thanh, đôi môi mấp máy vô vọng. Lâm chỉ biết đứng nhìn, bất lực, trái tim tan vỡ. Anh đã gây ra chuyện gì thế này?”
“Lâm quay lại, đối diện với mẹ. Khuôn mặt anh nhòe nhoẹt nước mắt, nhìn bà đầy day dứt.
“”Tại sao… tại sao mẹ không nói cho con biết? Tại sao lại nói ‘tai biến nhẹ’? Tại sao không gọi cho con?”” Giọng anh run rẩy, chứa đựng cả sự trách móc và nỗi đau tột cùng.
Mẹ Lâm nhìn con trai, đôi mắt vốn đã đỏ hoe giờ lại ngấn nước. Bà cúi gằm mặt, hai tay đan vào nhau.
“”Mẹ… mẹ biết nói sao đây…”” Giọng bà lạc đi. “”Lúc đầu, ông ấy chỉ bị nhẹ thật con ạ. Yếu một bên, đi lại khó khăn thôi. Mẹ cũng nghĩ chỉ một thời gian là hồi phục.””
Bà ngẩng lên nhìn Lâm, nước mắt lã chã tuôn rơi.
“”Nhưng rồi… rồi ông ấy yếu dần đi. Biến chứng tới. Tay chân cứng đờ, không cử động được nữa. Nói cũng không rõ lời. Mẹ… mẹ lo lắm…””
Bà dừng lại, hít một hơi run rẩy.
“”Mẹ vừa phải chăm ông ấy, vừa lo cơm nước. Cái vườn… cái vườn rau, mấy luống khoai… cũng phải trông nom. Đàn gà nữa… một mình mẹ làm hết. Mẹ cứ nghĩ… cứ nghĩ cố gắng xoay sở được.””
Mẹ Lâm lau vội nước mắt bằng mu bàn tay.
“”Rồi… rồi con gọi về nói là đang khó khăn, phải cắt tiền hàng tháng. Mẹ… mẹ nghe vậy thì càng không dám nói nữa. Mẹ sợ… sợ con lo. Sợ ảnh hưởng đến công việc của con. Con đang lúc làm ăn khó khăn, mẹ đâu nỡ lại gây thêm gánh nặng.””
Bà nhìn thẳng vào mắt Lâm, ánh mắt đầy tủi thân và yêu thương vô bờ bến.
“”Mẹ biết con đang làm ăn khó khăn nên cắt tiền, bố mẹ tự xoay sở được… ai ngờ… ai ngờ ông ấy lại đổ bệnh nặng thế này…””
Tiếng nấc nghẹn ngào của bà làm Lâm như chết lặng. Anh nghe những lời mẹ nói, từng câu, từng chữ như nhát dao cứa vào tim. Anh đã nói dối, đã tự tạo ra cái “”khó khăn”” để trừng phạt họ, để thỏa mãn cái tôi ích kỷ của mình. Và bố mẹ anh, vì cái lời nói dối đó, vì không muốn làm phiền anh lúc anh “”khó khăn””, đã một mình vật lộn với bệnh tật, với gánh nặng cơm áo gạo tiền nơi quê nhà.
Lâm quỳ sụp xuống sàn nhà lạnh lẽo, hai tay ôm lấy đầu. Tiếng nấc của anh xé lòng. Anh đã sai rồi. Sai quá rồi! Số tiền 5 triệu, cái sự tự ái trẻ con, sự phù phiếm nơi thành phố… tất cả đã khiến anh quên mất cội nguồn, quên mất tình yêu thương vô điều kiện mà bố mẹ dành cho anh.
Mẹ Lâm thấy con trai quỳ xuống, bà vội vàng cúi xuống đỡ anh dậy.
“”Con làm gì thế? Dậy đi con! Đứng dậy đi…”” Bà nói trong nước mắt, giọng đầy xót xa.
Lâm không nhúc nhích, chỉ biết gục đầu vào tay, tiếng khóc mỗi lúc một to hơn. Anh khóc cho bố, khóc cho mẹ, và khóc cho chính sự ngu ngốc, tàn nhẫn của bản thân.”
“Mẹ Lâm vẫn cố gắng đỡ Lâm dậy, tay bà run run. Lâm vẫn quỳ đó, đầu gục sâu vào cánh tay, vai rung lên bần bật. Tiếng khóc xé lòng ấy khiến tim Mẹ Lâm như bị bóp nghẹt.
“”Dậy đi con… đừng khóc nữa… Mẹ không sao… Bố con sẽ ổn thôi…”” Bà nói, giọng nghẹn lại.
Lâm lắc đầu nguầy nguậy, không ngẩng lên. “”Không… không phải… Tại con… Tại con hết… Con đã nói dối… Con đã cắt tiền…””
Mẹ Lâm ngồi thụp xuống bên cạnh con trai, nước mắt giàn giụa. Bà biết chứ. Bà biết con trai mình đã nói dối vì cái sự từ chối giúp việc nhỏ nhặt của bà. Bà biết con giận. Nhưng bà không trách con. Chỉ thương. Thương ông ấy bệnh tật, thương con làm ăn xa vất vả, và thương chính bà bất lực.
“”Thôi con… Cái gì qua rồi thì cho qua… Mẹ biết con có nỗi khổ của con…”” Bà nhẹ nhàng vuốt tóc Lâm, những sợi tóc đã điểm bạc.
Rồi bà hít một hơi sâu, giọng nói nhỏ dần nhưng chứa đầy sự tủi phận và kiên cường của người mẹ quê. “”Lúc con cắt tiền, mẹ cũng lo lắm. Ông ấy yếu đi trông thấy. Thuốc thang tốn kém. Mà nhà mình… có dư dả gì đâu con. Số tiền tiết kiệm ít ỏi từ ngày bố con còn đi làm, mẹ giữ để phòng khi trái gió trở trời… đợt này dùng hết rồi con ạ. Mẹ… mẹ phải chạy vạy khắp nơi. Sang nhà bác Tám mượn một ít, cô Bảy cho vay ít… Ai cũng thương, giúp đỡ. Nhưng cũng chẳng thấm vào đâu.””
Bà nhìn ra khoảng sân nhỏ ngoài cửa. “”Cái vườn… mẹ cố gắng làm hết sức. Rau trái bán cũng chỉ đủ đắp đổi chi tiêu sinh hoạt. Đàn gà… bán đi cũng chỉ được một phần nhỏ. Tiền thuốc, tiền viện phí… nó cứ như cái giếng không đáy vậy con ạ.””
Bà lại nhìn Lâm, ánh mắt trìu mến nhưng đầy sự mệt mỏi. “”Mẹ chỉ sợ… sợ làm phiền con. Con đang xây dựng sự nghiệp. Thành phố tốn kém. Mẹ nghĩ, cứ cố gắng xoay sở, biết đâu ông ấy khá lên nhanh… Ai ngờ…””
Bà không nói hết câu, chỉ cúi gằm mặt. Lời nói của bà như ngàn mũi kim đâm vào tim Lâm. Cái “”khó khăn”” giả tạo của anh đã đẩy bố mẹ vào cảnh cùng quẫn thật sự. Số tiền anh coi thường, số tiền anh cắt đi một cách đầy trẻ con, lại là thứ bố mẹ anh phải vay mượn, phải dùng đến đồng bạc cuối cùng để giữ lại mạng sống cho bố. Anh đã quá vô tâm, quá ích kỷ, chìm đắm trong sự phù phiếm của Sài Gòn mà quên mất gánh nặng oằn vai nơi quê nhà.
Lâm nghẹn lời, không nói nổi một câu. Anh chỉ biết run rẩy siết chặt tay Mẹ, nước mắt vẫn không ngừng rơi. Sự thật phũ phàng đã đập thẳng vào mặt anh, khiến anh nhận ra mình tồi tệ đến mức nào.”
“Lâm vẫn quỳ đó, đầu óc quay cuồng. Lời của mẹ văng vẳng bên tai anh, từng câu từng chữ như những nhát dao cứa vào lòng. Tiền tiết kiệm hết sạch. Phải chạy vạy khắp nơi vay mượn. Bán cả đàn gà. Cái vườn cằn cỗi. Tất cả vì số tiền 5 triệu anh đã cắt một cách ích kỷ, vì cái tôi nông nổi, trẻ con của mình. Anh nói dối là khó khăn tài chính, trong khi hàng tháng tài khoản anh vẫn tinh tinh đều đặn hơn ba mươi triệu.
Anh nhớ lại những buổi tối ăn uống sang trọng cùng đồng nghiệp, những món đồ công nghệ đắt tiền anh mua sắm không chút đắn đo. Anh nhớ lại căn hộ cao cấp tiện nghi, nơi anh hưởng thụ cuộc sống độc thân thoải mái, không vướng bận. Đối lập với hình ảnh bố gầy yếu nằm viện, mẹ lam lũ ngược xuôi, vay mượn từng đồng bạc lẻ. Anh thấy ghê tởm chính mình. Một thằng con ích kỷ, vô tâm, chỉ biết nghĩ cho bản thân. Anh đã sống một cuộc sống phù phiếm, trên nền móng là sự hy sinh thầm lặng và cả nỗi khổ vật chất của bố mẹ nơi quê nhà xa xôi.
Lâm siết chặt tay mẹ hơn nữa, cảm nhận hơi ấm và sự gầy gò của bà. Nước mắt anh tuôn rơi như mưa, hòa cùng nước mắt của mẹ. Anh muốn gào lên, muốn đánh vào ngực mình để nỗi đau này vơi bớt, nhưng cổ họng anh nghẹn lại. Sự ân hận, sự tự khinh bỉ bản thân dâng lên cuồn cuộn trong lòng, nhấn chìm anh xuống vực sâu của sự giày vò. Anh đã là một đứa con tồi tệ đến mức nào? Anh đã vì chút tự ái hão huyền mà đẩy bố mẹ vào cảnh khốn cùng khi ông ốm đau bệnh tật. Anh thấy tim mình như bị bóp nghẹt, đau đớn không gì diễn tả được. Anh không đáng được hưởng bất cứ thứ gì anh đang có ở Sài Gòn. Tất cả đều nhơ bẩn, đều được đánh đổi bằng mồ hôi, nước mắt và cả sự nguy nan đến tính mạng của bố mẹ anh.”
“Lâm vẫn ôm chặt lấy mẹ, nước mắt chảy dài. Anh thì thầm trong tiếng nấc, những lời hối hận đứt quãng. Mẹ anh khẽ run lên, bà không đẩy anh ra nữa, nhưng sự lạnh lẽo trong ánh mắt bà vẫn khiến lòng anh thắt lại. Bố nằm trên giường, ánh mắt dõi theo hai mẹ con, mờ đục nhưng dường như chất chứa nỗi buồn sâu lắng.
Anh quyết định ở lại. Sài Gòn, công việc, căn hộ tiện nghi bỗng trở nên vô nghĩa. Anh muốn dùng tất cả thời gian và sức lực mình có để bù đắp. Anh bắt đầu từ những việc nhỏ nhất. Sáng sớm, khi mẹ còn lụi cụi nhóm bếp, anh đã dậy quét sân, quét nhà. Anh lóng ngóng phụ mẹ nhổ cỏ vườn, tưới rau. Bàn tay quen gõ bàn phím, giờ chai sạn vì cầm cuốc, cầm bình tưới, nhưng anh không thấy nề hà. Mẹ anh ban đầu vẫn giữ khoảng cách, đôi khi bà nhìn anh với ánh mắt khó hiểu, như thể đang xem một người lạ. Có lúc, bà lại buông một tiếng thở dài, làm anh càng thêm day dứt.
Lâm đưa bố đi tái khám ở bệnh viện huyện. Bố vẫn còn yếu, đi lại khó khăn. Anh dìu bố từng bước, kiên nhẫn đợi bố ngồi xuống ghế, cẩn thận đỡ bố lên xe. Trên đường về, bố khẽ nắm lấy tay anh, sức lực yếu ớt, nhưng đủ làm anh cảm thấy một dòng điện chạy dọc sống lưng. Bố không nói gì nhiều, chỉ hỏi han vu vơ về Sài Gòn, về công việc của anh. Lâm trả lời, giọng nghèn nghẹn. Anh nói sẽ ở lại đây cho đến khi bố khỏe hẳn, cho đến khi anh chắc chắn bố mẹ không còn phải lo lắng bất cứ điều gì nữa.
Anh đi chợ huyện mua đồ ăn, mua thuốc bổ cho bố, mua những thứ mẹ cần mà bà vẫn tần ngần không dám mua vì tiếc tiền. Anh không nhìn giá, chỉ cần biết đó là thứ tốt nhất cho bố mẹ. Anh mang về, đặt lên bàn, mẹ nhìn đống đồ, ánh mắt vẫn chưa hết ngạc nhiên. Bà khẽ nhăn mặt khi thấy anh mua nhiều quá, nhưng rồi cũng không nói gì.
Anh cố gắng trò chuyện với bố mẹ nhiều hơn. Kể chuyện công việc, chuyện bạn bè (dù hầu hết là chuyện anh đã nói dối trước đây), lắng nghe bố kể chuyện làng xóm, mẹ kể chuyện vườn tược, chuyện gà lợn. Anh nhận ra mình đã xa cách bố mẹ quá lâu, không hiểu gì về cuộc sống của họ. Mỗi câu chuyện của bố mẹ, dù giản dị đến đâu, cũng là lời nhắc nhở cay đắng về sự vô tâm của anh. Anh thấy mình lạc lõng ngay trong chính ngôi nhà của mình, nơi anh đã lớn lên. Nhưng anh biết, đây là con đường duy nhất để anh tìm lại chính mình, và quan trọng hơn, để hàn gắn vết thương lòng mà anh đã gây ra cho bố mẹ. Anh sẽ ở lại đây, làm mọi thứ có thể, cho đến khi bố mẹ chấp nhận anh lần nữa, cho đến khi ánh mắt mẹ bớt đi sự xa lạ và ánh mắt bố không còn chứa đựng nỗi buồn.”
“Lâm ngồi bên hiên nhà, ngắm nhìn mảnh vườn đã gắn bó với tuổi thơ anh. Nắng chiều nhạt trải xuống, làm vàng thêm màu lá cây, làm ấm thêm mùi đất. Anh vừa giúp mẹ nhổ xong luống cỏ cuối cùng, lưng hơi mỏi nhưng lòng lại thấy nhẹ nhõm đến lạ. Mẹ đang lụi cụi phía sau, tiếng lạch cạch của nồi niêu vọng ra từ bếp. Bố nằm trong nhà, tiếng ho khan thỉnh thoảng lại vang lên.
Nhìn mẹ, anh bỗng nhớ đến những lần mẹ gọi điện vào Sài Gòn. Luôn hỏi anh có khỏe không, có ăn uống đầy đủ không, có cần tiền không. Anh thì lúc nào cũng bận rộn, ừ hữ cho qua chuyện, hoặc khoe khoang vài thành tích nhỏ nhoi. Rồi anh nghĩ đến cái khoản 5 triệu anh vẫn gửi về hàng tháng. Ngày trước, anh coi đó là nghĩa vụ hiển nhiên của một người con thành đạt. Là “”lương”” cho bố mẹ ở nhà. Chỉ là con số trong tài khoản. Nhưng giờ đây, ngồi đây, nhìn mẹ tảo tần, nhìn bố yếu ớt, anh mới hiểu, 5 triệu đó không đơn giản là tiền. Đó là sợi dây kết nối, là sự quan tâm cụ thể nhất từ xa của anh. Cắt nó đi, anh không chỉ cắt tiền, mà là cắt đi sự quan tâm đó. Anh đã biến tình cảm thành giao dịch sòng phẳng, thành khoản “”hỗ trợ”” có thể bị cắt giảm khi anh không hài lòng.
Và cái lý do anh cắt tiền – mẹ từ chối trông nhà giúp anh vài ngày. Anh đã tự ái như một đứa trẻ. Anh thấy bị xúc phạm vì một việc nhỏ nhặt mà bố mẹ cũng không giúp được. Anh đã không bao giờ hỏi kỹ lý do, chỉ chăm chăm vào cảm giác bất công của mình. Giờ đây, anh nhìn bố nằm đó, cái tai biến nhẹ vẫn để lại di chứng, việc đi lại còn khó khăn. Nhìn mẹ, gầy đi nhiều, mái tóc đã bạc trắng gần hết, vẫn lo toan đủ thứ từ vườn tược, gà vịt đến chăm sóc bố. Anh nuốt khan. Hóa ra, lúc anh cần họ vài ngày ở Sài Gòn, là lúc bố ốm dậy, là lúc mẹ phải dồn hết sức lo cho bố và gánh hết việc nhà, việc vườn. Họ không từ chối vì không thương anh, mà vì họ cũng đang gồng mình với gánh nặng riêng. Gánh nặng mà anh, đứa con “”thành đạt”” ở xa, đã không hề biết đến, không hề chia sẻ.
Anh thấy mình thật ngu ngốc và ích kỷ. Anh đã đong đếm tình thân bằng tiền bạc, bằng sự thuận tiện cho bản thân. Anh đã quên mất, tình cảm gia đình không thể mua được bằng tiền, cũng không thể tính toán chi li như một bản hợp đồng. Bố mẹ cho đi mà không đòi hỏi, còn anh thì chỉ nghĩ đến việc nhận lại, đến sự “”công bằng”” theo cách nghĩ thiển cận của mình.
Một cảm giác ăn năn và hối hận dâng trào trong lòng. Anh đã đánh mất quá nhiều thứ trong cuộc đua vô nghĩa nơi thành phố xa hoa. Giờ đây, anh chỉ muốn bù đắp. Không phải bằng những món quà đắt tiền, không phải bằng những lời hứa hẹn xa vời, mà bằng sự hiện diện, bằng hành động cụ thể, bằng sự quan tâm chân thành mà anh đã quên bẵng đi bao lâu nay. Anh biết, con đường hàn gắn còn dài, nhưng ít ra, cuối cùng anh cũng đã nhìn thấy nó. Anh đã tìm lại được chính mình, ngay tại căn nhà cấp bốn quen thuộc này, nơi có bố mẹ anh.”
“Anh hít một hơi thật sâu, đứng dậy. Bước chân anh khẽ khàng tiến vào nhà. Bố vẫn nằm trên giường, Mẹ đã xong việc bếp núc, ngồi thêu thùa bên cạnh cửa sổ. Căn nhà nhỏ bỗng trở nên ấm cúng lạ thường dưới ánh điện vàng vọt. Anh ngồi xuống chiếc ghế gỗ quen thuộc, nơi ngày xưa anh vẫn ngồi học bài dưới ánh đèn dầu. Bố khẽ cựa mình, Mẹ ngẩng đầu lên, nhìn anh với ánh mắt trìu mến.
“”Lâm này,”” Mẹ cất tiếng, giọng nhẹ như không, “”Ăn cơm đi con. Để nguội hết.””
Lâm không đáp lời ngay. Anh nhìn Bố, nhìn Mẹ. Bao nhiêu lời muốn nói bỗng nghẹn lại nơi cổ họng. Anh đã sai quá rồi. Sai từ cách sống đến cách nghĩ về tình thân. Anh lấy hết can đảm, bắt đầu.
“”Bố, Mẹ,”” Lâm nói, giọng khàn đi, “”Con xin lỗi. Xin lỗi bố mẹ nhiều lắm.””
Mẹ giật mình, dừng mũi kim thêu. Bố cố gắng ngồi dậy, nhìn anh đầy khó hiểu.
“”Sao thế con? Có chuyện gì?”” Mẹ hỏi, vẻ lo lắng.
“”Con… con đã quá vô tâm. Quá ích kỷ,”” Lâm nói, cúi gằm mặt. “”Bố ốm như thế mà con không biết. Mãi đến lúc Em họ gọi điện con mới hay. Con… con đã không về thăm bố mẹ thường xuyên được.””
Anh ngước nhìn Mẹ. “”Lần trước, con gọi về nhờ mẹ việc nhà… Mẹ từ chối, con đã tự ái. Con đã… đã nói dối là khó khăn tài chính, cắt khoản tiền gửi về hàng tháng.”” Nước mắt Lâm chực trào. “”Con ngu ngốc quá. Con nghĩ bố mẹ từ chối vì không muốn giúp con, mà con không hề hỏi lý do. Giờ nhìn bố thế này, con mới biết, lúc đó bố mẹ cũng đang khó khăn hơn con gấp vạn lần. Con đã biến tình cảm của mình thành… thành sự trao đổi, thành tiền bạc.””
Mẹ đặt khung thêu xuống, đôi mắt đỏ hoe. Bố đưa bàn tay run run về phía anh. Lâm nắm lấy tay Bố, cảm nhận hơi ấm và sự gầy gò.
“”Không sao con à,”” Bố nói khẽ, giọng yếu ớt nhưng đầy bao dung. “”Chỉ cần con hiểu ra là được.””
“”Con đã sai rồi, bố mẹ ạ,”” Lâm nói, siết nhẹ tay Bố. “”Khoản tiền đó… không phải là tất cả. Quan trọng là sự quan tâm, sự có mặt. Con đã quên mất điều đó.””
Anh nhìn Mẹ, rồi nhìn Bố. “”Con hứa. Con sẽ không bao giờ để bố mẹ phải lo lắng nữa. Con sẽ về thăm nhà thường xuyên hơn. Cứ cách tháng, hoặc có khi là hàng tháng nếu công việc cho phép. Con sẽ lo cho sức khỏe của bố mẹ thật chu đáo. Đưa bố mẹ đi khám định kỳ, mua thuốc bổ… Con sẽ tiếp tục gửi tiền về, không chỉ 5 triệu, có thể nhiều hơn nếu bố mẹ cần. Nhưng quan trọng nhất, là con sẽ luôn có mặt khi bố mẹ cần con.””
Giọng Lâm chắc chắn và chân thành. Đó không còn là lời hứa suông của một người con xa nhà cố gắng xoa dịu lương tâm. Đó là lời cam kết của một người đàn ông đã trưởng thành sau vấp ngã, đã tìm lại được giá trị thực sự của gia đình. Mẹ khẽ khóc, đưa tay gạt nước mắt. Bố mỉm cười yếu ớt.
“”Tốt rồi con trai,”” Bố nói. “”Chỉ cần con biết nghĩ như vậy là bố mẹ mừng rồi.””
Lâm nhìn bố mẹ, lòng nhẹ bẫng nhưng cũng nặng trĩu ân hận. Con đường hàn gắn mới chỉ bắt đầu, nhưng anh tin, bằng sự chân thành và hành động cụ thể, anh sẽ bù đắp được những năm tháng xa cách và vô tâm đã qua.”
“Lâm ở lại quê thêm mấy ngày. Anh không về Sài Gòn ngay. Anh giúp Mẹ những việc lặt vặt trong nhà, ra vườn tưới cây, dọn dẹp chuồng gà. Anh ngồi cạnh Bố, đọc báo cho Bố nghe, bóp chân tay cho Bố dù Bố vẫn còn yếu, khó cử động bên phải. Bố nói chuyện thều thào, đôi khi quên vài thứ, nhưng ánh mắt Bố nhìn anh đã khác. Không còn vẻ thất vọng hay buồn bã, mà là sự hiền từ, bao dung.
Mẹ không nhắc lại chuyện cũ. Bà chỉ lặng lẽ nấu những món anh thích, giục anh ăn nhiều hơn, nhắc anh mặc ấm. Sự quan tâm thầm lặng ấy, ngày trước anh coi là hiển nhiên, giờ đây lại khiến lòng anh quặn thắt. Anh thấy Mẹ thức khuya trông Bố, thấy những nếp nhăn trên trán Mẹ hằn sâu hơn, thấy đôi vai Mẹ gầy guộc.
Mảnh vườn vẫn xanh tốt, đàn gà vẫn đẻ trứng. Nhưng những công việc tưởng chừng nhỏ nhặt ấy giờ lại trở thành gánh nặng với đôi vai của Bố Mẹ già yếu. Anh nhận ra lý do Mẹ từ chối giúp anh việc nhỏ không phải là vì Mẹ không thương anh, mà vì Mẹ đang phải gồng gánh một gánh nặng lớn hơn rất nhiều: sức khỏe của Bố, cuộc sống đơn giản nhưng đầy lo toan nơi làng quê. Anh đã quá vô tâm để không nhận ra điều đó, đã quá ích kỷ để chỉ nghĩ đến sự bất tiện của bản thân mà quay lưng lại với người thân.
Lâm ngồi bên hiên nhà, nhìn ra con đường đất quen thuộc. Anh nhớ lại cuộc sống hào nhoáng ở Sài Gòn, căn hộ cao cấp, công việc lương cao. Anh đã chạy theo những thứ phù phiếm, ảo vọng về sự “”thành công”” mà quên mất gốc rễ của mình. Anh đã nghĩ tiền bạc có thể giải quyết mọi thứ, có thể thay thế sự có mặt, sự quan tâm. Nhưng căn bệnh của Bố đã dạy cho anh một bài học đau đớn: có những thứ tiền bạc không mua được, có những khoảng trống tình cảm nếu không vun đắp kịp thời sẽ trở thành vực sâu.
Bố có thể không bao giờ hồi phục hoàn toàn như trước. Những di chứng của cơn tai biến sẽ còn đeo đẳng. Gánh nặng chăm sóc Bố sẽ vẫn còn đó, đè nặng lên vai Mẹ. Nhưng mối quan hệ giữa anh và bố mẹ, sau giông bão, cuối cùng đã được hàn gắn. Những lời nói dối, sự tự ái vô cớ, sự vô tâm kéo dài của anh đã gây ra vết thương lòng, không chỉ cho bố mẹ mà còn cho chính anh. Cái giá anh phải trả không chỉ là sự ân hận, mà là những tháng ngày quý giá bên bố mẹ khi họ còn khỏe mạnh mà anh đã bỏ lỡ.
Anh đã tìm lại được con đường về nhà, không chỉ là về địa lý, mà là về trái tim. Anh đã thấy rõ giá trị của tình thân, sự hy sinh thầm lặng của cha mẹ. Anh biết, con đường phía trước còn dài, anh cần hành động để chứng minh sự thay đổi của mình, để bù đắp cho những tổn thương đã gây ra. Ánh hoàng hôn buông xuống, nhuộm vàng mái nhà cấp bốn nhỏ bé. Anh hít một hơi thật sâu, cảm nhận mùi đất, mùi rơm rạ quen thuộc. Đó là mùi của quê hương, mùi của gia đình, mùi của nơi anh thuộc về. Anh không còn cô đơn trong sự giàu có giả tạo của mình nữa. Anh đã tìm lại được bình yên trong chính ngôi nhà nhỏ bé này, bên cạnh những người thân yêu nhất, dẫu cho gánh nặng cuộc đời vẫn còn đó, nhưng giờ đây, anh biết mình không đơn độc mang nó nữa. Anh sẽ cùng bố mẹ gánh vác.”