ĐỜI VẮNG EM RỒI, SAY VỚI AI?
Gần 30 năm về trước, tại Quỳnh Lưu Nghệ An, bà Thái Thị Giao ôm đứa con út tháo chạy khỏi nhà để trốn khỏi những trận đòn roi của người chồng say rượu. Bà để lại căn nhà tềnh toàng với hai con lớn không dám theo mẹ vì ánh mắt đe nẹt của người cha.
Bà Giao bỏ chạy vào Đắk Lắk, trên đường đi mất hết đồ, hai mẹ con ngủ bờ bụi và tá túc tạm bợ. Nhưng ít lâu sau con út theo bà cũng mất tích, bà tiếp tục lưu lạc xuống Miền Tây.
Tại đây, bà bán vé số mưu sinh, cách đây hơn 10 năm bà được chú Ba Minh cưu mang, họ sống với nhau, bán vé số qua ngày và san sẻ miếng cơm, buồn vui cuộc sống. Thế nhưng nỗi đau đáu nhớ quê, khao khát được gặp con suốt 30 năm qua của bà vẫn luôn khiến bà khắc khoải.
Câu chuyện về người phụ nữ này đã được kênh Phong Bụi khai thác và chia sẻ lên nhiều phương tiện truyền thông, có lẽ cũng vì thế mà một người đàn ông tên Yên, sống tại Nghệ An đã nhận ra mẹ mình, anh lên đường vào Miền Tây với nguyện vọng thăm gặp và đón mẹ trở về.
“Mượn 320 ngàn mua hai con gà, chưa đãi thì người thương đã rời đi” – Chú Ba Minh ngậm ngùi nói một câu mà khiến rất nhiều người khi nghe câu chuyện này phải xót xa thay cho chú.
Bởi chỉ sau khi cuộc gặp gỡ giữa anh Yên và bà Giao chưa được bao lâu thì anh đã lập tức đón mẹ mình về quê nhà. 10 năm cưu mang bà, tình nghĩa chú Ba Minh dành cho bà không hề nhỏ, trong lòng chú muốn bà ở lại nhưng miệng lại không thể thốt ra được câu xin bà đừng đi. Chú mượn 320 ngàn mua gà, đợi chừng nào con bà Giao lên thì đãi cả nhà một bữa, nhưng còn chưa kịp bày mâm thì bà Giao đã theo con trai lên chuyến đò để quay về Nghệ An.
Gần 3 thập kỉ xa cách, bà Giao đoàn tụ cùng con cái và cả người chồng mái tóc đã hoa râm, họ tay bắt mặt mừng, có những cái ôm và có cả những cái hôn. Thôi thì xa xứ được đoàn tụ là điều đáng mừng, nhưng sự ngậm ngùi của chú Ba Minh, 10 năm gắn bó tình nghĩa, chắc cả đời này đền đáp cũng không đủ…
Thông tin từ: Phong Bụi

Chú Ba Minh đứng lặng như pho tượng trước hiên nhà tềnh toàng, bóng con đò vừa khuất nơi khúc sông. Đôi mắt chú đỏ hoe, ráo hoảnh nhìn về phía dòng nước xoáy nhẹ, nơi hình bóng Bà Giao và anh Yên vừa tan vào hư vô. Chú gắng thốt lên điều gì đó, nhưng cổ họng nghẹn ứ, chỉ có tiếng nấc vô hình xé toang lồng ngực. Bàn tay chai sần, run rẩy chạm vào mâm gà đã làm thịt còn nguyên, những thớ thịt trắng ngà như trêu ngươi nỗi cô đơn tột cùng. Nỗi đau đớn và trống trải khắc sâu trên từng nếp nhăn khắc khổ của chú, như dòng sông Miền Tây mùa nước cạn, chỉ còn lại phù sa và những mảnh vỡ của một tình nghĩa mười năm. Chú Minh quay vào nhà, căn bếp nhỏ bỗng trở nên lạnh lẽo lạ thường.

Con đò nhỏ lướt nhẹ trên dòng sông nhuộm vàng nắng chiều, cuốn theo những gợn sóng lăn tăn về phía chân trời xa thẳm. Trên khoang đò vắng, Bà Giao ngồi nép mình bên Anh Yên, dáng người gầy guộc. Bà không nói, chỉ lặng lẽ đưa mắt nhìn ngược về phía bến sông vừa rời đi, nơi Chú Ba Minh đang đứng khuất dần trong mịt mờ. Dòng sông mênh mông trôi lững lờ, như cuốn đi một phần cuộc đời mười năm mà Bà Giao vừa bỏ lại.

Trong lòng Bà Giao, niềm vui đoàn tụ với chồng và các con ở Quỳnh Lưu, Nghệ An như một ngọn lửa ấm áp, xua đi bao năm tháng lạnh lẽo. Nhưng đâu đó, xen lẫn trong ánh mắt của người mẹ sắp về lại mái nhà xưa là một nỗi bối rối khó tả, một chút mặc cảm và cả sự hụt hẫng. Bà cố gắng nuốt xuống những cảm xúc đang cuộn trào, quay đầu nhìn Anh Yên.

“Con à… còn bao xa nữa thì tới nơi?” Bà Giao hỏi, giọng khẽ khàng, như sợ làm vỡ tan sự yên tĩnh bao trùm.

Anh Yên khẽ nắm lấy tay mẹ, siết nhẹ. “Dạ, mình cứ đi xuôi dòng một đoạn nữa là tới Nghệ An mẹ ạ. Con đã liên lạc với ba và các anh chị rồi, mọi người đang nóng lòng chờ mẹ về.”

Bà Giao gật đầu, nhưng ánh mắt vẫn lơ đãng nhìn ra xa xăm. Bà thấy hình bóng của chú Ba Minh hiện lên rõ mồn một, thấy mâm gà vừa làm thịt còn nguyên, thấy những lời nói nghẹn ngào chưa kịp thốt ra. Mười năm cưu mang, mười năm tình nghĩa, sao có thể nói quên là quên được? Nỗi nhớ đứa con út mất tích cũng chợt ùa về, gặm nhấm tâm can. Bà bối rối. Liệu cuộc sống sắp tới có thực sự là hạnh phúc, hay chỉ là một chương mới của những khó khăn và dằn vặt?

Con đò tiếp tục rẽ sóng, đưa Bà Giao và Anh Yên tiến sâu hơn vào hành trình về lại nơi chôn rau cắt rốn, nơi định mệnh đang chờ đợi. Bà Giao nhắm mắt, cố xua đi những hình ảnh, những suy nghĩ đang bủa vây, nhưng dòng sông kia cứ miên man trôi, như chính dòng đời của bà, không ngừng chảy về phía trước với biết bao điều không thể quay lại.

Con đò cập bến, Bà Giao và Anh Yên bước lên chuyến xe khách đường dài. Cảnh vật hai bên đường dần thay đổi, từ những rặng dừa xanh mướt của Miền Tây đến những cánh đồng mênh mông, những con đường vắt ngang qua núi đồi. Chuyến hành trình về Quỳnh Lưu, Nghệ An như dài vô tận, mỗi vòng bánh xe lăn đều mang theo vô vàn cảm xúc trong lòng Bà Giao.

Bà Giao ngồi tựa đầu vào cửa sổ, mắt nhìn xa xăm, nhưng tâm trí lại trôi ngược về gần ba mươi năm trước. Những trận đòn roi của người chồng say rượu hiện rõ mồn một trong ký ức, tiếng la hét, tiếng đồ đạc vỡ tan… Giữa đêm khuya, Bà Giao đã ôm đứa con út tháo chạy khỏi nhà, bỏ lại sau lưng Người chồng của Bà Giao và Hai con lớn của Bà Giao đang ngủ say. Lần đầu tiên, Bà Giao đặt chân đến Đắk Lắk, nơi rừng núi hoang vu, cuộc sống mưu sinh vô cùng cơ cực. Bà làm đủ nghề, từ hái cà phê đến phụ việc nương rẫy, chỉ mong đủ tiền nuôi con. Nhưng rồi số phận trớ trêu, đứa con út bỗng dưng mất tích, để lại trong lòng bà một nỗi đau không gì xoa dịu được.

Sau nỗi mất mát ấy, Bà Giao lại phiêu bạt xuống Miền Tây. Bà Giao làm nghề bán vé số mưu sinh, lang thang khắp các con đường, ngõ hẻm. Mười năm ở đó, Chú Ba Minh đã cưu mang bà như người thân, cho bà một mái nhà, một chén cơm ấm áp. Bà Giao nhắm mắt, hình ảnh Chú Ba Minh đứng bên bến đò tiễn bà vẫn còn đó, thân thương và đầy lưu luyến.

Anh Yên thấy Bà Giao trầm ngâm, khẽ hỏi: “Mẹ mệt hả? Hay mẹ nhớ Chú Ba Minh?”

Bà Giao mở mắt, lắc đầu nhẹ. “Mẹ không mệt. Chỉ là nhớ lại chuyện xưa.” Bà Giao ngập ngừng, “Ở nhà… ba con với hai anh chị… có ổn không con?”

Anh Yên nắm tay Bà Giao, giọng điệu vừa trấn an vừa tươi tắn: “Dạ, mọi người đều khỏe cả mẹ ạ. Ba bây giờ đã thay đổi nhiều rồi, không còn như xưa nữa. Ông ấy bỏ rượu, bỏ cờ bạc, chỉ mong mỏi mẹ về. Còn hai anh chị, giờ đã lớn, có gia đình riêng rồi. Anh cả thì làm nông, chị hai thì buôn bán nhỏ ở chợ huyện. Ai cũng đang nóng lòng chờ mẹ về. Mấy đứa cháu cũng hay hỏi bà nội ở đâu.”

Nghe Anh Yên kể, trong lòng Bà Giao vừa dâng lên niềm háo hức khó tả, muốn nhanh chóng được gặp lại con cháu, được nhìn thấy mái nhà xưa. Nhưng đồng thời, một nỗi lo lắng vô hình cũng len lỏi. Gần ba thập kỷ xa cách, liệu Người chồng của Bà Giao có thực sự thay đổi? Liệu Hai con lớn của Bà Giao có còn nhận ra người mẹ đã bỏ đi gần ba mươi năm về trước? Và liệu bà có thể tìm thấy sự bình yên, hay chỉ là đối mặt với những dằn vặt mới?

Anh Yên nhìn ra ngoài cửa sổ. “Sắp tới Nghệ An rồi mẹ. Rồi mẹ sẽ thấy quê nhà mình.”

Bà Giao gật đầu, siết nhẹ tay con. Chặng đường phía trước còn dài, nhưng mỗi dặm đường trôi qua lại đưa Bà Giao gần hơn đến nơi mà bà vừa muốn đến, lại vừa e ngại.

Chiếc xe khách rầm rì giảm tốc độ, rồi dừng hẳn. Cửa xe mở ra, một làn gió chiều mang theo hơi đất và mùi lúa non ùa vào khoang. Anh Yên đỡ Bà Giao bước xuống. Đôi chân Bà Giao run rẩy, gần như không thể đứng vững trên mặt đất quê hương sau gần ba mươi năm. Bà vịn nhẹ vào tay Anh Yên, đôi mắt ráo hoảnh quét một lượt khắp khung cảnh xung quanh.

Ánh chiều tà vàng óng trải dài trên những mái nhà lợp ngói đỏ tươi, ẩn hiện sau rặng tre già. Xa xa, cánh đồng lúa đang thì con gái trải dài xanh mướt đến tận chân trời, gợn sóng nhẹ theo từng cơn gió. Mùi hương của đất, của lúa, của khói bếp quyện vào nhau, đánh thức những ký ức sâu thẳm trong lòng Bà Giao.

Quỳnh Lưu. Nơi này, mọi thứ dường như vừa quen vừa lạ. Những con đường đất ngày xưa giờ đã được trải nhựa, những ngôi nhà lụp xụp đã được thay bằng những căn nhà vững chãi hơn. Nhưng cái hồn cốt của vùng quê, cái mùi hương quen thuộc, vẫn còn đó, không hề thay đổi.

Bà Giao hít một hơi thật sâu, lồng ngực vừa đau nhói vừa tràn đầy hy vọng. Đây là nơi bà đã sinh ra, đã lớn lên, đã làm vợ, làm mẹ. Cũng là nơi bà đã tháo chạy để thoát khỏi những trận đòn roi. Gần ba thập kỷ, biết bao đổi thay. Liệu có ai còn nhận ra bà, người đàn bà đã rời đi trong đêm khuya, mang theo nỗi sợ hãi và một đứa con thơ?

Anh Yên siết nhẹ tay Bà Giao, giọng nói ấm áp: “Về đến nhà rồi, mẹ. Mẹ thấy không, quê mình vẫn đẹp như ngày nào.”

Bà Giao gật đầu, đôi mắt ngấn lệ nhìn về phía chân trời, nơi mặt trời đang dần khuất dạng, nhuộm đỏ cả một góc trời. Một hành trình mới, một cuộc đoàn tụ đầy lo âu và mong chờ, đang đợi bà ở phía trước.

Anh Yên khẽ nắm tay Bà Giao, dẫn bà rẽ vào con đường đất nhỏ, quen thuộc. Từng bước chân Bà Giao nặng trĩu, mỗi cảnh vật lướt qua như một thước phim quay chậm, đánh thức ký ức bị chôn vùi. Con đường ngày nào Bà Giao từng vội vã chạy trốn, giờ đây bà lại trở về, chậm rãi, đầy run rẩy.

Cuối con đường, ẩn mình sau hàng cau già úa tàn, hiện ra một ngôi nhà nhỏ. Đó là căn nhà năm xưa của Bà Giao, nhưng nay đã không còn vẻ tươm tất. Mái ngói rêu phong, tường vôi loang lổ, cánh cửa gỗ đã mục ruỗng, nghiêng ngả. Sân vườn hoang tàn, cỏ dại mọc lút đầu gối. Sự xuống cấp rõ rệt đến mức đau lòng.

Bà Giao đứng chết lặng, đôi mắt trừng trừng nhìn vào khung cảnh trước mặt. Một dòng cảm xúc mãnh liệt cuộn trào, xé nát lồng ngực bà. Hoài niệm về những ngày tháng hạnh phúc ngắn ngủi nơi đây, hối hận vì đã bỏ lại tất cả, và mừng tủi vì cuối cùng cũng có thể chạm vào miền ký ức này một lần nữa. Mọi thứ đã cũ kỹ, đã tàn phai, nhưng vẫn là nhà của bà.

“Nhà mình đó, mẹ,” Anh Yên nói khẽ, giọng anh cũng nghẹn lại.

Bà Giao không nói nên lời. Bà chầm chậm đưa bàn tay run rẩy, xương xẩu, chạm vào bức tường đã bong tróc từng mảng. Làn da nhăn nheo của bà cảm nhận được sự lạnh lẽo, thô ráp của vữa tường. Nước mắt từ từ lăn dài trên gò má hốc hác, không ngừng rơi xuống. Bà khóc không thành tiếng, chỉ có những tiếng nấc nghẹn ngào từ sâu thẳm trái tim. Từng giọt nước mắt như rửa trôi gần ba thập kỷ hoài vọng và day dứt. Anh Yên đứng cạnh, lặng lẽ nhìn mẹ, đôi mắt anh cũng đỏ hoe.

Bà Giao vẫn đứng chết lặng, nước mắt không ngừng rơi, bàn tay run rẩy chạm vào bức tường lạnh lẽo. Anh Yên lặng lẽ đứng cạnh mẹ, đôi mắt cũng đã đỏ hoe. Bất chợt, cánh cửa gỗ mục ruỗng bật mở, hai bóng người trung niên lao nhanh ra. Họ như những mũi tên bắn thẳng về phía Bà Giao, gương mặt nhòe nhoẹt nước mắt, không thể tin vào mắt mình.

“Mẹ ơi!”

Một tiếng kêu xé lòng vang lên, âm thanh chất chứa gần ba thập kỷ chờ đợi, khắc khoải. Người đàn ông và người phụ nữ, nay đã có những nếp nhăn thời gian trên khóe mắt, không chút ngần ngại lao vào ôm chầm lấy Bà Giao. Họ siết chặt vòng tay, như muốn níu giữ, như muốn bù đắp cho tất cả những tháng ngày xa cách. Tiếng nức nở vỡ òa, hòa cùng tiếng khóc nghẹn ngào của Bà Giao. Bà Giao cảm nhận được sự ấm áp, quen thuộc từ những cái ôm ấy, hơi ấm của máu mủ ruột thịt mà bà tưởng chừng đã đánh mất vĩnh viễn.

Bà Giao khóc không thành tiếng, chỉ có những tiếng nấc nghẹn ngào từ sâu thẳm lồng ngực. Đôi tay gầy guộc của Bà Giao vuốt ve mái tóc đã điểm bạc của con trai, rồi sang mái tóc của con gái. Từng ngón tay run rẩy chạm vào gò má con, cảm nhận hơi ấm và những giọt nước mắt lăn dài. “Con của mẹ… các con của mẹ…” Bà Giao thều thào, giọng nói lạc đi vì xúc động. Ba mẹ con ôm chặt lấy nhau giữa sân nhà cũ kỹ, tiếng khóc của họ vang vọng, xua tan đi sự tĩnh lặng của gần ba thập kỷ đợi chờ. Anh Yên đứng đó, nhìn cảnh đoàn viên, nước mắt cũng lăn dài, nhưng trong lòng anh là sự nhẹ nhõm vô bờ bến.

Bà Giao cùng các con vẫn đang nức nở trong vòng tay siết chặt, những giọt nước mắt hòa lẫn sự hối tiếc và niềm hạnh phúc vỡ òa. Tiếng khóc nghẹn ngào vẫn chưa dứt thì từ cánh cửa mục ruỗng, một bóng người đàn ông lảo đảo bước ra. Mái tóc ông đã bạc trắng như cước, dáng người gầy gò, tiều tụy như vừa trải qua một cơn bạo bệnh dài. Chính là người chồng của Bà Giao.

Ông đứng sững ở ngưỡng cửa, đôi mắt đờ đẫn quét qua những gương mặt đang ôm chặt lấy nhau. Cái nhìn của ông dừng lại ở Bà Giao, người phụ nữ mà ông đã từng vung tay đánh đập, người vợ đã bỏ đi gần ba thập kỷ. Ánh mắt ông phức tạp, chất chứa vô vàn cảm xúc: sự hối hận cháy bỏng về những sai lầm trong quá khứ, nỗi đau đáu của gần ba mươi năm chờ đợi, và cả niềm mừng rỡ đến ngỡ ngàng khi thấy bà Giao hiện diện ngay trước mắt. Ông không thốt nên lời nào, cổ họng như bị nghẹn lại. Chỉ có đôi mắt trũng sâu ấy, lặng lẽ dõi theo từng cử chỉ của Bà Giao, của các con ông, tựa như đang cố gắng đọc vị một giấc mơ không có thật. Nước mắt bắt đầu đọng nơi khóe mắt, rồi chậm rãi lăn xuống gò má đầy nếp nhăn của người đàn ông. Bà Giao cảm nhận được một luồng không khí khác lạ, bà từ từ ngẩng mặt lên. Đôi mắt đỏ hoe của bà chạm phải ánh mắt đầy chua xót của người chồng cũ. Cả hai người đều đứng lặng, nhìn nhau như vô hình, giữa không gian nén chặt những cảm xúc của một quá khứ đầy biến động.

Bà Giao đứng lặng, đôi mắt đỏ hoe của bà chạm phải ánh mắt đầy chua xót của người chồng cũ. Một cảm giác bối rối, khó tả bỗng dâng lên trong lòng Bà Giao. Hình ảnh người đàn ông đứng trước mặt, gầy gò, bạc phơ, không còn chút nào dáng vẻ hung tợn của gần ba thập kỷ trước. Nhưng rồi, như một thước phim quay chậm, những ký ức kinh hoàng ập về. Bà Giao chợt thấy lại bản thân mình của ngày xưa, gầy guộc, co rúm trong góc bếp, tiếng roi mây vun vút quất xuống da thịt, tiếng chửi rủa xé nát tai sau mỗi trận say xỉn của người chồng. Những vết sẹo vô hình trên tâm hồn bà bỗng nhức nhối trở lại. Bà Giao vô thức lùi lại một bước nhỏ, ánh mắt thoáng qua tia sợ hãi, rụt rè.

Các con trai và con gái, Anh Yên và Hai con lớn của Bà Giao, đang đứng cạnh bà, không ngừng nắm chặt tay mẹ. Họ nhìn người cha bằng ánh mắt phức tạp, vừa thương xót, vừa trách cứ. Chính ánh mắt mong mỏi đoàn tụ, sự ấm áp từ vòng tay siết chặt của các con đã kéo Bà Giao trở lại thực tại, gạt đi nỗi sợ hãi chực chờ. Bà Giao hít một hơi thật sâu, đôi mắt ngấn nước nhìn người chồng cũ. Sự sợ hãi lùi lại, nhường chỗ cho một nỗi ngậm ngùi, xót xa. Bà Giao không khóc òa lên nữa, nước mắt chỉ lẳng lặng lăn dài trên gò má hằn sâu nếp nhăn. Bà xót xa cho một thời tuổi trẻ đã vĩnh viễn mất đi, một cuộc hôn nhân đã đổ vỡ vì bạo lực, và gần ba mươi năm xa cách gia đình mà lẽ ra không nên có. Bà Giao vẫn đứng đó, chỉ nhìn, không nói. Sự im lặng giữa họ, nặng trĩu hơn mọi lời nói.

Người chồng cũ chậm rãi tiến lại gần. Từng bước chân của ông dường như mang theo gánh nặng của gần ba thập kỷ. Khi đứng đối diện với Bà Giao, đôi mắt ông đã đỏ hoe, chứa đựng sự hối hận sâu sắc. Hai bàn tay ông run rẩy, chầm chậm đưa ra, rồi khẽ chạm vào, nắm lấy đôi tay gầy guộc của Bà Giao. Một cái chạm nhẹ, nhưng lại như mang theo sức nặng của cả một đời.

“Giao ơi…” Giọng ông vỡ ra, nghẹn ngào. Nước mắt không ngừng ầng ậc nơi khóe mắt, rồi chảy dài trên gò má hằn sâu nếp nhăn. “Anh xin lỗi… anh có lỗi với em nhiều lắm.” Ông thì thầm, từng lời như được dứt ra từ sâu thẳm tâm can. Cả người ông run lên bần bật, cúi thấp đầu, thể hiện sự ăn năn muộn màng và khao khát được tha thứ. Ông muốn nói nhiều hơn, nhưng cổ họng lại như bị bóp nghẹt bởi những giọt nước mắt và nỗi hối hận đang cuộn trào. Bà Giao vẫn lặng im, đôi tay trong lòng bàn tay run rẩy của ông, ấm nóng nhưng cũng đầy xa lạ. Các con trai và con gái đứng cạnh, chứng kiến cảnh tượng đó, trái tim họ cũng thắt lại. Họ siết chặt hơn bàn tay mẹ, vừa xót xa cho cha, vừa đau đáu nhìn mẹ.

Sau những giây phút nghẹn ngào, Anh Yên và các anh chị em của mình nhẹ nhàng đỡ Bà Giao rời khỏi vòng tay Người chồng của Bà Giao, dẫn Bà đến chiếc bàn gỗ cũ kỹ đã được dọn sẵn. Trên mâm là hai con gà luộc vàng ươm, đĩa rau luộc xanh mướt và bát canh nóng hổi, tất cả đều bốc hơi nghi ngút, toát lên mùi hương của bữa cơm sum họp sau gần ba thập kỷ. Chú Ba Minh đứng lặng lẽ bên cạnh, ánh mắt hiền từ nhìn gia đình đoàn viên, trên môi nở một nụ cười ấm áp xen lẫn chút xót xa.

Người chồng của Bà Giao cũng chậm rãi bước tới, ngồi xuống đối diện Bà Giao, đôi mắt ông vẫn còn đỏ hoe nhưng cố giấu đi sự bối rối. Anh Yên nhanh nhẹn xới cơm, gắp miếng đùi gà to nhất đặt vào bát Bà Giao.

“Mẹ ăn đi ạ, mẹ gầy quá.” Anh Yên nói, giọng nghèn nghẹn.

Cô con gái lớn cũng lập tức gắp thêm rau, rồi lại gắp thêm một miếng thịt gà khác. “Mẹ cứ ăn thật nhiều cho lại sức, mẹ nhé. Từ nay mẹ về rồi, chúng con sẽ chăm sóc mẹ.”

Các con khác cũng thi nhau gắp thức ăn, chuyện trò ríu rít, cố gắng lấp đầy khoảng trống im lặng bằng những câu chuyện vụn vặt và tiếng cười hồn nhiên. Họ kể về những thay đổi của làng quê, về những mùa màng bội thu, về những đứa cháu đã lớn khôn. Tiếng cười của con trẻ vang lên trong căn nhà nhỏ, xen lẫn những tiếng nấc nhẹ của xúc động. Bà Giao cố gắng cười thật tươi, đôi mắt bà long lanh nhìn các con, cảm nhận sự ấm áp lan tỏa từ từng ánh mắt, từng cử chỉ quan tâm.

“Các con cứ ăn đi, mẹ có ăn được mấy đâu.” Bà Giao nói, tay khẽ vuốt mái tóc của đứa cháu nhỏ đang nép bên cạnh. Nhưng ánh mắt Bà Giao, không ít lần, lại lướt qua Người chồng của Bà Giao đang ngồi đối diện. Ông cúi đầu, lặng lẽ gắp miếng cơm, không dám nhìn thẳng vào vợ. Bà Giao cảm thấy lồng ngực mình như có hàng ngàn sợi tơ vò, vừa nhẹ nhõm vì được đoàn tụ, vừa nặng trĩu những điều chưa thể nói, những vết thương chưa lành. Bầu không khí vẫn còn chút gượng gạo, một bức tường vô hình nhưng vững chắc vẫn tồn tại giữa Bà Giao và Người chồng của Bà Giao, dù các con đã cố gắng hết sức để xoa dịu.

CẢNH 1
NỘI CĂN NHÀ LÁ NHỎ – ĐÊM

Sau bữa cơm đoàn viên, khi tiếng cười nói của các con và cháu vẫn còn vang vọng, Chú Ba Minh lặng lẽ lùi vào một góc tối, khuất sau vách nhà. Ngồi bệt xuống nền đất lạnh, ánh mắt chú xa xăm nhìn vào bóng đêm đặc quánh của Miền Tây. Tiếng dế kêu ri ri, xen lẫn tiếng gió xào xạc qua hàng dừa, như những nốt nhạc buồn cứa vào lòng chú.

Chú Ba Minh nhắm mắt. Khóe mắt chú cay xè, một dòng nước ấm nóng trượt dài trên gò má sạm nắng. Ký ức ùa về, rõ mồn một như vừa mới hôm qua. Hơn mười năm về trước, vào một buổi chiều oi ả, chú đi dọc con đường đất đỏ quen thuộc. Chú phát hiện một người phụ nữ gầy gò, bệnh tật, nằm co ro bên lề đường, ho sù sụ từng cơn. Mái tóc Bà Giao bết lại, khuôn mặt xanh xao không chút sự sống.

“Cô ơi, cô có sao không?” Chú Ba Minh hỏi, giọng ân cần.

Bà Giao chỉ kịp thều thào vài tiếng yếu ớt rồi ngất lịm. Chú Ba Minh không chút chần chừ, cõng Bà Giao về túp lều rách nát của mình. Chú chạy vạy khắp nơi, xin miếng thuốc, mượn ít gạo nấu cháo loãng. Chú thức trắng đêm, chăm sóc Bà Giao từng ly từng tí. Khi bà tỉnh lại, chú mới hay bà đã bị chồng bạo hành tàn nhẫn, phải bỏ nhà chạy trốn, cuối cùng kiệt sức ngã gục nơi đất khách.

“Cô cứ ở đây đi,” Chú Ba Minh nói, ánh mắt hiền từ. “Tôi không có vợ con gì, có miếng cơm thì hai người mình cùng ăn.”

Và cứ thế, Bà Giao nương tựa vào Chú Ba Minh. Sáng sáng, hai con người gầy guộc đẩy chiếc xe cũ kỹ đi bán vé số khắp các con đường, ngõ hẻm dưới cái nắng đổ lửa của Miền Tây. Miếng cơm chia đôi, chén canh rau đắng húp chung, nụ cười hiếm hoi của Bà Giao mỗi khi trúng tờ vé số vài chục ngàn như thắp sáng cả túp lều. Chú Ba Minh luôn cố gắng tìm cách để Bà Giao có thêm miếng ăn, tấm áo, chưa bao giờ than thở một lời. Chú nhớ như in những đêm bà lên cơn sốt, chú thức trắng bóp dầu cho bà, tay chú run run vì lo lắng.

Giờ đây, Bà Giao đã tìm lại được gia đình mình. Chú Ba Minh mừng cho bà, nhưng lòng chú quặn thắt, một nỗi đau vô hình cứ bóp nghẹt trái tim. Chú biết, rồi đây cuộc sống của chú sẽ trở lại như ngày trước, một mình lẻ loi giữa dòng đời, một mình đối diện với những buổi hoàng hôn trên con sông vắng.

CẢNH 1
NỘI CĂN NHÀ LÁ NHỎ – SÁNG HÔM SAU

Ánh nắng Miền Tây đã xuyên qua kẽ lá dừa, rọi vào căn nhà, xé toạc màn đêm đặc quánh nhưng không xua đi được nỗi cô đơn giăng mắc. Chú Ba Minh vẫn ngồi nguyên vị trí cũ, co ro trong góc nhà, bóng dáng gầy guộc như chìm vào nỗi lạnh lẽo vô hình. Mâm gà đã làm thịt tối qua vẫn còn đó, nguyên vẹn, lạnh ngắt trên nền đất. Hai con gà đã mất đi sự sống, nằm im lìm như vô tri nhìn những giọt sương đọng trên lá chuối.

Bầy chó đói thường ngày vẫn lảng vảng quanh nhà, rón rén từng bước chân lại gần mâm gà. Chúng đánh hơi thấy mùi thịt, bụng réo lên từng hồi, nhưng kỳ lạ thay, không con nào dám vồ lấy. Chúng chỉ đứng cách xa một quãng, đôi mắt long lanh nhìn về phía Chú Ba Minh, như cảm nhận được điều gì đó bất thường, một nỗi đau không thể chạm tới. Không khí nặng nề đến mức những con vật hoang dã cũng phải rụt rè.

Chú Ba Minh đưa tay ôm chặt lấy khuôn mặt xương xẩu, tiếng nấc nghẹn ngào bật ra khỏi lồng ngực. Không phải là những tiếng khóc nức nở của sự yếu đuối, mà là tiếng gào thét câm lặng của một người đàn ông cả đời sống bằng tình nghĩa, bằng sự sẻ chia. Từng giọt nước mắt nóng hổi lăn dài trên kẽ tay nhăn nheo, trượt xuống cằm, thấm vào lớp áo bạc màu. Đó là tiếng lòng của sự mất mát, của cái neo tựa đã gắn bó hơn mười năm bỗng chốc rời đi. Hình ảnh Bà Thái Thị Giao hiền lành, tần tảo, cùng chú đẩy xe vé số dưới nắng như thiêu như đốt, cùng chú sẻ chia từng bữa cơm đạm bạc, ùa về, rõ ràng như những vết cứa sâu vào trái tim chú. Chú khóc cho chính mình, cho quãng đời còn lại sẽ lại lầm lũi một mình, không còn tiếng nói nhỏ nhẹ của người bạn đời sớm hôm. Tiếng khóc của chú, hòa cùng tiếng gió xào xạc và tiếng côn trùng đêm còn sót lại, tạo nên bản hợp xướng bi thương giữa chốn Miền Tây heo hút.

Đúng lúc đó, một bóng người loạng choạng bước vào căn nhà lá. Đó là Bà Năm, người hàng xóm gần đó, bà thường xuyên qua lại thăm nom Chú Ba Minh và Bà Thái Thị Giao. Nhìn thấy cảnh tượng trước mắt, bà lập tức giật mình. Chú Ba Minh vẫn ngồi co ro trong góc, gương mặt tiều tụy, đôi mắt sưng húp, hằn rõ những vết thời gian và nỗi buồn chất chồng. Mâm gà đã làm thịt từ tối qua vẫn nằm nguyên vị trí cũ, lạnh ngắt, như một minh chứng câm lặng cho sự dang dở. Bầy chó vẫn loanh quanh, nhưng giờ đã rút lui ra xa hơn, nằm im thin thít như sợ hãi làm phiền bầu không khí nặng trịch.

Bà Năm vội vã bước lại gần, giọng lo lắng:
BÀ NĂM
Trời đất ơi chú Ba! Sao mà chú ngồi thế này? Bà Giao đâu rồi? Mấy con gà này… chú tính làm gì mà còn nguyên đây?

Chú Ba Minh ngẩng đầu lên, ánh mắt đờ đẫn không tiêu cự. Chú chỉ lắc đầu, một cái lắc đầu nặng nề, như thể mang theo cả gánh nặng của cuộc đời. Chú đưa ngón tay run rẩy chỉ về phía mâm gà, rồi nhìn xa xăm ra khoảng cửa trống. Giọng chú khản đặc, đứt quãng, từng lời như bị xé ra từ lồng ngực:
CHÚ BA MINH
Bà Giao… Bà ấy đi rồi… Chưa kịp đãi… thì… người ta đã đi rồi…

Bà Năm bàng hoàng, đứng sững một lúc. Ánh mắt bà dừng lại trên mâm gà, rồi lại nhìn gương mặt đau khổ của Chú Ba Minh. Một tiếng thở dài nặng nề bật ra khỏi lồng ngực bà. Bà hiểu, hiểu tất cả. Cái “đãi” mà chú Ba Minh nói, có lẽ không chỉ là bữa cơm, mà là cả một niềm tin, một tình nghĩa muốn sẻ chia. Bà ngồi xuống bên cạnh Chú Ba Minh, vỗ nhẹ vào vai chú, lòng bà cũng xót xa như dao cắt.
BÀ NĂM
Thôi… thôi mà chú Ba. Cố gắng lên chú. Chắc là bà Giao có việc gì… rồi bà sẽ về mà…

Chú Ba Minh không nói gì, chỉ cúi gằm mặt. Tiếng nấc nghẹn ngào lại trào lên, nhưng lần này là những tiếng nấc khô khốc, không nước mắt. Ông lão cả đời hiền lành, chất phác, giờ đây như một cái cây đổ, cằn cỗi và trống rỗng.

Căn nhà nhỏ ở Quỳnh Lưu, Nghệ An, tuy đơn sơ nhưng ngập tràn tiếng cười của con trẻ và mùi khói bếp quen thuộc, giờ đây đã đón Bà Giao trở về. Người chồng của Bà Giao, sau bao nhiêu năm, dường như đã thay đổi. Ông không còn rượu chè be bét như trước, cố gắng bù đắp cho những tháng ngày đã qua. Bà Giao vẫn khéo léo vun vén, tảo tần, như chưa từng rời xa mái nhà này gần ba thập kỷ. Bà thức dậy sớm, chuẩn bị bữa ăn cho cả nhà, rồi ra vườn cuốc đất, vun xới luống rau. Anh Yên, con trai bà, luôn nhìn mẹ với ánh mắt trìu mến, cố gắng xoa dịu những khoảng trống vô hình. Hai con lớn của Bà Giao cũng đã trưởng thành, giờ đây quây quần bên mẹ, kể những chuyện đã qua, bù đắp cho những năm tháng thiếu vắng.

Một buổi chiều mưa phùn, Bà Giao ngồi bên khung cửa sổ, tay thoăn thoắt vá lại chiếc áo cũ cho chồng. Ngoài sân, tiếng cười đùa của mấy đứa cháu vang lên giòn tan, nhưng tâm trí Bà Giao lại lãng đãng về một nơi rất xa. Cơn mưa nhẹ hạt, làm ướt đẫm những cành cây trơ trụi ngoài vườn, giống như những hạt mưa miền Tây từng rơi trên mái nhà lá. Bà Giao ngừng tay, đôi mắt nhìn xa xăm, không tiêu cự. Những hình ảnh về Miền Tây, về căn nhà nhỏ ven sông, về những buổi chiều bán vé số mưu sinh, và đặc biệt là gương mặt khắc khổ, hiền lành của Chú Ba Minh hiện lên rõ nét trong tâm trí bà. Mười năm nghĩa tình nơi đất khách, mười năm được cưu mang, sẻ chia, mười năm mà bà tưởng chừng đã tìm thấy một bến đỗ bình yên cho riêng mình.

Một tiếng thở dài nhẹ thoát ra từ lồng ngực Bà Giao. “Căn nhà này… gia đình này… là nơi mình phải về,” bà tự nhủ, cố gắng trấn an lòng mình. Nhưng hình ảnh Chú Ba Minh với mâm gà còn nguyên đó, với ánh mắt sầu não khi bà rời đi, cứ lởn vởn mãi. Nó như một vết cứa nhẹ, đau âm ỉ trong tim bà. Bà Giao nhíu mày, đưa tay khẽ xoa thái dương. Sự giằng xé nội tâm hiện rõ trong ánh mắt bà, giữa nghĩa tình cũ và trách nhiệm hiện tại, giữa sự bình yên giả tạo và nỗi day dứt không tên. Bà cố gắng tập trung vào chiếc áo vá dang dở, nhưng kim chỉ như nặng trĩu. Trái tim bà, dù đang ở bên gia đình, lại như đang lạc lối ở một nơi nào đó rất xa.

Bà Giao đặt chiếc áo xuống, đứng dậy bước ra hiên. Cơn mưa đã ngớt, nhưng không khí vẫn nặng trĩu hơi nước và mùi đất ẩm. Mấy đứa cháu đã vào nhà, không gian trở nên tĩnh lặng một cách đáng sợ. Bà Giao đưa mắt nhìn quanh căn nhà cũ kỹ ở Quỳnh Lưu. Tường vôi bong tróc từng mảng, xà nhà mục ruỗng, mái ngói dột thấm những vệt nước đen kịt. Nền xi măng nứt toác, lởm chởm. Mọi thứ cứ ngỡ là “nhà” nhưng sao lại xa lạ đến vậy. Nỗi nhớ về sự bình yên tuy nghèo khó ở Miền Tây lại càng cồn cào.

Tiếng người chồng của Bà Giao ho khan từ phía bếp vọng ra. Bà Giao quay vào, thấy ông đang ngồi co ro bên bếp lửa, dùng một cái củi mục cời đống tro tàn. Bữa tối hôm nay chỉ có đĩa rau luộc và bát nước mắm pha loãng. Anh Yên và hai con lớn của Bà Giao ngồi ăn một cách lặng lẽ, không khí nặng nề như chính căn nhà.

“Mai có rau mồng tơi không má?” Anh Yên hỏi khẽ, ánh mắt tránh nhìn cha.

Bà Giao thở dài, “Mồng tơi cũng sắp hết rồi con. Đất cằn cỗi quá, trồng gì cũng khó.”

Người chồng của Bà Giao đặt bát xuống, khẽ hắng giọng. “Cũng tại tôi… không lo được cho các con. Gần ba mươi năm qua, tất cả đều khổ sở.”

Một sự im lặng khó chịu bao trùm. Những lời hối lỗi của ông chỉ khiến Bà Giao cảm thấy lòng mình thêm nặng trĩu. Bà biết, lời xin lỗi đó chân thành, nhưng vết sẹo trong tim bà, vết sẹo của những trận đòn roi, của sự mất mát đứa con út, không phải dễ gì lành lại. Bà nhìn ông, nhìn các con, ánh mắt cố giấu đi sự mệt mỏi và nỗi buồn chất chứa.

Đêm đó, Bà Giao nằm trằn trọc không ngủ. Tiếng côn trùng rả rích ngoài vườn, tiếng gió rít qua khe cửa mục nát như lời than thở của căn nhà. Cạnh bà, người chồng của Bà Giao thở đều đều, chìm vào giấc ngủ. Bà nhắm mắt lại, nhưng những hình ảnh về cuộc sống khốn khó hiện tại, xen lẫn ký ức đau buồn của quá khứ, và cả hình bóng Chú Ba Minh hiền lành, cứ luẩn quẩn trong tâm trí.

“Trở về… chỉ là khởi đầu,” Bà Giao thầm nghĩ. “Không chỉ hàn gắn với chồng con, mà còn phải hàn gắn với chính mình. Vết thương của mình, của họ, không phải ngày một ngày hai mà lành lại được.” Bà cảm thấy một gánh nặng vô hình đè lên vai, nặng hơn cả gánh vé số ngày nào. Cuộc sống nơi đây, tưởng chừng là bến đỗ cuối cùng, lại mở ra một hành trình khác, một hành trình gian nan hơn nhiều, đòi hỏi sự kiên cường và lòng bao dung tột độ. Bình minh ló dạng, nhưng trong lòng Bà Giao, một khoảng tối vẫn còn đó, mênh mang và thăm thẳm.

Trời Miền Tây đổ nắng chang chang, hắt những vệt vàng gay gắt xuống con đường đất đỏ bụi mù. Gió mang theo hơi nóng hầm hập, làm lá cây khô xác xơ bên vệ đường. Khác xa với Quỳnh Lưu đang mùa mưa ẩm ướt, nơi đây vẫn là cái nắng như đổ lửa quen thuộc.

CHÚ BA MINH (60 tuổi) bước đi lầm lũi. Dáng người ông gầy gò, lưng hơi còng, chiếc áo bà ba bạc màu ướt đẫm mồ hôi. Đôi dép lê mòn vẹt kéo lẹt xẹt trên nền đường, lẫn vào tiếng rao xa vẳng của những người bán hàng rong khác. Trên tay ông vẫn là xấp vé số quen thuộc, được kẹp chặt bởi chiếc kẹp gỗ cũ kỹ. Ông đưa mắt nhìn hàng cây thưa thớt, nhìn những ngôi nhà mái tôn lụp xụp, rồi lại cúi xuống nhìn đôi chân mình. Gần đây, bước chân ông chậm hẳn đi, như thể mỗi bước là một gánh nặng vô hình đang đè lên.

“Vé số đây… Ai mua vé số không…” Giọng ông khàn khàn, yếu ớt, lẫn vào tiếng ve ran rả. Nỗi đau mất mát không thể nói thành lời, tình nghĩa không được đáp đền cứ cuộn tròn trong lồng ngực ông, đè nặng mỗi khi ông thở. Người ta thấy Chú Ba Minh vẫn vậy, vẫn bán vé số, vẫn hiền lành chất phác, nhưng ánh mắt ông đã sâu thẳm hơn, chứa chan một nỗi buồn miên man mà không ai hiểu thấu.

Chiều tà, ánh hoàng hôn buông xuống, nhuộm đỏ cả một góc trời Miền Tây. Chú Ba Minh ngồi bệt xuống gốc cây xoài cổ thụ đầu làng, dựa lưng vào thân cây sần sùi. Ông chậm rãi mở hộp cơm nguội ngắt, lặng lẽ ăn từng muỗng. Từng cơn gió nhẹ lướt qua, mang theo hương lúa chín thoang thoảng từ cánh đồng xa, gợi lên một nỗi cô đơn quặn thắt. Ông ngước nhìn bầu trời đang dần chuyển màu tím sẫm, một ngôi sao sớm lấp lánh như giọt nước mắt vừa rơi. Cuộc đời ông, có lẽ, đã chấp nhận một sự thật nghiệt ngã: có những yêu thương không bao giờ được hồi đáp, có những hy vọng mãi mãi chỉ là cơn gió thoảng qua. Nhưng dẫu sao, ông vẫn bước đi, vẫn âm thầm sống với tấm lòng chân thật của mình, như con sông Tiền, con sông Hậu cứ lặng lẽ chảy xuôi, ôm ấp phù sa, ôm ấp những phận người.

Câu chuyện của Bà Giao, của Chú Ba Minh và của gia đình ở Quỳnh Lưu đã khép lại một chương đầy sóng gió, để lại trong lòng người xem những suy tư về lòng người, về định mệnh và về ý nghĩa thật sự của hai chữ “gia đình”. Cuộc đời vốn dĩ là những hành trình không ngừng nghỉ, nơi con người phải đối mặt với mất mát, lựa chọn nghiệt ngã, và những bài học thấm thía về bao dung, tha thứ. Có người chọn buông bỏ để tìm bình yên, có người níu giữ dẫu chỉ còn là mảnh vỡ. Sau tất cả, điều còn lại không phải là sự đúng sai, mà là khả năng chữa lành vết sẹo vô hình trong tâm hồn, là sức mạnh vượt qua bóng tối tìm thấy ánh sáng. Hạnh phúc, đôi khi, không phải là đích đến, mà là quá trình chấp nhận và học cách yêu thương những khiếm khuyết, để rồi sau bao giông bão, ta nhận ra rằng bình yên thực sự nằm trong chính sự giản dị của cuộc sống, trong vòng tay của người thân yêu, hay chỉ đơn giản là một nụ cười ấm áp trao đi không mong cầu đáp lại. Đó là hành trình tìm về bản ngã, tìm về những giá trị vĩnh cửu của tình người.