Tuổi đã gần 70, tôi có 3 tỷ tiết kiệm để lo hậu sự. Biết mẹ có khoản tiền lớn, các con chăm sóc tôi rất chu đáo. Nhưng khi số tiền bị “r-út r-uột” hết, tôi ố-m y-ếu, mong các con đón về ở cùng. Thế mà, các con lại đưa ra một điều kiện vô cùng khó chấp nhận…
Bà Mùi sinh ra trong một làng quê ngh-èo, nơi những đứa trẻ lớn lên cùng với đồng ruộng nứt nẻ và mái nhà lụp xụp. Những ngày tuổi thơ của bà là những buổi sáng sớm chạy ra đồng, đôi tay lấm lem đất cát, và những đêm tối le lói ánh đèn dầu. Bà chưa từng mơ đến một cuộc sống giàu sang, nhưng trong sâu thẳm vẫn khao khát được thoát khỏi cái cảnh kh-ốn kh-ó. Khi mẹ bà bàn chuyện mai mối với một người đàn ông thành phố, bà chần chừ, lòng dạ vừa lo lắng vừa hứng thú. “Con có sẵn sàng rời quê hương để bước vào một thế giới khác không?” mẹ bà hỏi, giọng r-un r-un vì lo lắng cho tương lai con gái.
Ngày bà lên thành phố, mọi thứ đều lạ lẫm: đường sá rộng thênh thang, nhà cửa cao tầng, ánh đèn sáng trưng mỗi tối. Lúc gặp chồng, bà nhận ra mình chỉ là “sự thay thế” cho cuộc hôn nhân cũ thất bại của ông. Cảm giác tự ti và hụt hẫng tràn ngập trong lòng bà, nhưng nụ cười dịu dàng của chồng dần làm bà dịu lại. “Đừng lo lắng, mọi chuyện rồi sẽ ổn,” ông nói, giọng ấm áp mà bà cảm thấy an tâm lạ thường. Bà Mùi quyết định nhẫn nhịn, tự nhủ phải cố gắng để làm trọn vai trò của mình trong gia đình mới này.
Thời gian trôi đi, bà sinh được một cậu con trai và một cô con gái, niềm vui nhân lên trong căn nhà nhỏ nhưng ấm áp. Lần đầu tiên, bà cảm nhận được tiếng cười rộn rã của trẻ nhỏ, cảm giác được yêu thương và cần thiết. Mỗi tối, bà ôm các con vào lòng, đôi mắt rưng rưng hạnh phúc. Chồng bà cũng thay đổi, thường xuyên quan tâm hỏi han, chia sẻ những chuyện vui buồn trong ngày. Những giây phút ấy xóa nhòa dần cảm giác bản thân chỉ là “sự thay thế” ngày trước.
Nhưng hạnh phúc chẳng kéo dài mãi. Chồng bà lâm b-ệnh n-ặng, cơ thể ngày càng y-ếu đi, khiến cả nhà ngột ngạt trong nỗi l-o s-ợ. Bà đứng bên giường b-ệnh, nắm tay ông mà tim như nghẹ-n lại. “Mùi à… mẹ phải giữ gìn… không được để các con biết…” ông thều thào, giọng yế-u ớ-t nhưng đầy quyết liệt. Bà hiểu ý chồng: hơn 2,8 tỷ tiền tiết kiệm cả đời ông, phải giữ kín, để sau này chính bà dùng cho tuổi già…👇XEM TIẾP TRUYỆN NGẮN DƯỚI BÌNH LUẬN
Chồng của Bà Mùi trút hơi thở cuối cùng, bàn tay ông lạnh dần trong tay Bà Mùi. Căn nhà nhỏ chìm trong sự im lặng đáng sợ, chỉ còn tiếng nức nở vỡ òa của Bà Mùi. Bà đau đớn tột cùng, cảm giác như một phần linh hồn bị xé toạc, nước mắt chảy thành dòng không ngừng. Thế nhưng, giữa nỗi đau thấu tim ấy, lời thều thào của chồng vẫn văng vẳng bên tai: “Mùi à… mẹ phải giữ gìn… không được để các con biết…”
Nỗi sợ hãi và trách nhiệm lớn lao bỗng choán lấy tâm trí Bà Mùi, lấn át cả sự tuyệt vọng. Bà lau vội nước mắt, đôi mắt đỏ hoe nhìn quanh. `Các con của Bà Mùi` đang lo lắng những chuyện hậu sự, không ai để ý đến bà. Trong đêm khuya tĩnh mịch, khi mọi thứ đã tạm lắng, Bà Mùi lén lút tìm đến nơi chồng bà cất giấu số tiền. Bàn tay bà run rẩy mở chiếc hộp sắt cũ kỹ nằm sâu dưới đáy tủ quần áo. Từng cọc tiền xếp ngay ngắn hiện ra, tổng cộng hơn 2,8 tỷ đồng, đúng như lời ông dặn.
Bà Mùi cẩn thận kiểm tra từng tờ, trái tim đập thình thịch trong lồng ngực. Nỗi lo lắng và gánh nặng đè nặng lên đôi vai gầy guộc của bà. Sau khi xác nhận số tiền còn nguyên vẹn, bà lại cất giấu nó vào một nơi bí mật khác, kín đáo hơn, sâu hơn. Bóng tối bao trùm căn phòng, nhưng trong lòng Bà Mùi lại sáng lên một tia quyết tâm. Bà siết chặt tay, nước mắt lại chực trào. “Ông ơi, tôi sẽ giữ gìn nó theo đúng lời ông dặn,” Bà Mùi thì thầm trong bóng đêm, giọng nói run rẩy, khàn đặc vì khóc, như một lời thề nguyền thiêng liêng với người đã khuất. Gánh nặng 2,8 tỷ đồng giờ đây không chỉ là tài sản, mà còn là một bí mật, một lời hứa mà Bà Mùi buộc phải gìn giữ bằng mọi giá.
Sau đêm định mệnh ấy, thời gian trôi đi thật chậm, nhưng cũng thật nhanh. Bà Mùi gạt nước mắt, chôn chặt nỗi đau và bí mật ấy vào tận sâu thẳm tâm hồn. Với đôi vai gầy guộc, Bà Mùi một mình gồng gánh nuôi `Các con của Bà Mùi`. Từ tờ mờ sáng đến khi trời tối mịt, bà không ngơi tay. Bà làm đủ thứ việc ở `Thành phố`: từ bán rau ngoài chợ, nhận may vá thuê, đến dọn dẹp nhà cửa cho người ta. Từng đồng tiền kiếm được đều thấm đẫm mồ hôi và nước mắt của Bà Mùi.
Các con của Bà Mùi lớn lên từng ngày, chúng vẫn vô tư không hề hay biết gánh nặng khổng lồ mà mẹ chúng đang gánh vác. Thỉnh thoảng, khi mọi người đã say ngủ, Bà Mùi lại lén lút mở chiếc hộp sắt cũ kỹ, nơi bà cất giữ khối tài sản bí mật. Cọc tiền vẫn nguyên vẹn, nhưng không chỉ dừng lại ở con số 2,8 tỷ. Từng chút một, Bà Mùi đã chắt chiu, thêm thắt vào đó từ khoản tiền tiết kiệm riêng của mình, từ những đồng bạc lẻ bà kiếm được sau bao ngày lam lũ.
Nhiều năm trôi qua, mái tóc Bà Mùi đã điểm bạc thêm, đôi tay chai sần hằn rõ dấu vết thời gian. Một buổi chiều muộn, khi `Các con của Bà Mùi` đã đi ngủ, Bà Mùi lặng lẽ ngồi bên chiếc bàn gỗ cũ kỹ trong `Căn nhà nhỏ`. Bà rút ra cuốn sổ tiết kiệm đã ngả màu. Con số cuối cùng in trên đó khiến trái tim bà đập mạnh: gần 3 tỷ đồng. Một nụ cười mệt mỏi nhưng đầy tự hào nở trên môi bà. Gần ba tỷ! Đó là tất cả những gì bà có, là tương lai của bà và các con. Nỗi lo âu vẫn hiển hiện trong đáy mắt, nhưng niềm hy vọng về một tuổi già an nhàn, không còn phải bon chen vất vả cứ thế lớn dần, như một ánh sáng nhỏ nhoi le lói trong đêm tối cuộc đời bà.
Một buổi chiều tà, khi ánh hoàng hôn vàng vọt hắt qua khung cửa sổ `Căn nhà nhỏ`, Bà Mùi ngồi bên chiếc bàn gỗ cũ kỹ, tỉ mẩn gọt trái cây. Đứa con trai lớn của Bà Mùi ngồi đối diện, gương mặt có vẻ ưu tư. Từ sau khi trưởng thành, nó ít khi chịu ngồi tâm sự với mẹ như thế này. Bà Mùi thấy lòng mình dâng lên một niềm ấm áp.
“Con dạo này sao rồi? Công việc có ổn không?” Bà Mùi hỏi, giọng hiền từ.
Con trai thở dài, lắc đầu. “Cũng tạm thôi mẹ. Mấy nay làm ăn hơi khó, dự án này không biết có thành công không nữa.”
Bà Mùi nhìn con, ánh mắt tràn đầy lo lắng. Bà vẫn luôn muốn lo cho các con chu toàn, để chúng có được một cuộc sống tốt hơn bà. Bà lặng lẽ đặt miếng trái cây đã gọt xong lên đĩa. Trong đầu Bà Mùi, một ý nghĩ bất chợt lóe lên. Bà muốn trấn an con, muốn nó biết rằng bà đã có sự chuẩn bị cho tương lai, để nó không phải quá bận tâm.
Bà Mùi khẽ ho, đoạn nắm lấy tay con. “Con đừng lo quá. Mẹ cũng đã dành dụm được một khoản rồi. Sau này mẹ không làm phiền các con đâu.”
Ánh mắt Bà Mùi rạng ngời niềm tin và hy vọng. Bà nhìn thẳng vào mắt con trai, khuôn mặt in hằn những nếp nhăn của thời gian nhưng ánh lên một sự kiên cường lạ thường. “Gần ba tỷ rồi đó con. Mẹ định để dành lo tuổi già, lỡ có bề gì thì cũng có tiền lo hậu sự, không làm gánh nặng cho tụi con.” Bà Mùi nói, tự hào về thành quả bao năm tháng lam lũ của mình, không hề biết rằng ánh mắt con trai bà, sau thoáng ngạc nhiên, đã bắt đầu ánh lên một tia nhìn khác, một tia nhìn bà chưa từng thấy bao giờ. Nó nhanh chóng cụp mắt xuống, giấu đi suy nghĩ vừa mới nhen nhóm trong đầu.
Ánh mắt đứa con trai khẽ lóe lên điều gì đó khó hiểu rồi nhanh chóng cụp xuống. Bà Mùi không hề hay biết sự tính toán vừa nhen nhóm trong đầu nó. Kể từ buổi chiều hôm ấy, thái độ của các con Bà Mùi thay đổi một cách chóng mặt.
Chỉ vài ngày sau, khi Bà Mùi đang lúi húi dọn dẹp trong `Căn nhà nhỏ`, cửa bật mở. Đứa con gái bước vào, tay xách nào là giỏ trái cây tươi ngon, nào là hộp yến sào đắt tiền. Gương mặt nó rạng rỡ, khác hẳn vẻ lạnh nhạt thường ngày.
“Mẹ ơi, con ghé thăm mẹ đây! Mấy nay con bận quá, ít qua thăm mẹ, con có lỗi quá đi mất,” con gái líu lo, đặt đồ xuống bàn và vội vàng ôm chầm lấy Bà Mùi.
Bà Mùi bất ngờ, rồi cảm thấy xúc động lạ thường. “Ối giời, con bé này! Có gì mà khách sáo thế con. Mẹ vẫn khỏe mà.”
“Sao mà không khách sáo được ạ. Mẹ đã vất vả cả đời rồi, giờ phải để chúng con chăm sóc mẹ chứ,” con gái tủm tỉm cười, ánh mắt liếc nhanh về phía căn phòng ngủ của Bà Mùi.
Sau đó, những cuộc ghé thăm dày đặc hơn. Buổi sáng, con trai mang phở bò nóng hổi đến tận giường. Buổi chiều, con gái xúm xít hỏi han, mát xa vai gáy cho Bà Mùi. Chúng còn thay nhau đưa Bà Mùi đi siêu thị, đi công viên, thậm chí là một buổi chiều dạo chơi ở ngoại ô thành phố. Những cuộc đi chơi mà trước đây, dù Bà Mùi có ngỏ ý thế nào, chúng cũng lấy cớ bận rộn để từ chối.
“Mẹ thích ăn gì thì cứ nói chúng con mua. Sức khỏe của mẹ là quan trọng nhất,” con trai nói, gắp miếng thịt cá vào bát Bà Mùi. Nó khẽ nhếch môi, tự nhủ kế hoạch này thật hiệu quả.
Bà Mùi ngồi trên ghế đá công viên, nhìn các con cười nói bên cạnh, lòng bà dâng lên một niềm vui sướng khôn tả. Những nếp nhăn trên gương mặt bà giãn ra, ánh mắt tràn đầy sự mãn nguyện. Bà Mùi chưa bao giờ nghĩ rằng tuổi già của mình lại được hưởng phúc thế này. Bà hoàn toàn tin tưởng, đây chính là một tuổi già hạnh phúc, viên mãn bên con cháu yêu thương. Bà Mùi thầm cảm ơn trời đất đã cho bà những đứa con ngoan hiền, hiếu thảo. Bà đâu biết, niềm hạnh phúc của bà đang được đánh đổi bằng một toan tính lạnh lùng.
Mấy ngày sau, sự quan tâm “nồng nhiệt” của các con vẫn tiếp diễn, nhưng dần dần, một sợi chỉ vô hình của sự toan tính bắt đầu kéo căng. Một buổi sáng, khi con trai mang đến hộp xôi chả cua thơm lừng, nó ngồi xuống cạnh Bà Mùi, giả vờ hỏi chuyện phiếm.
“Mẹ ơi, dạo này mẹ có hay đi ngân hàng không ạ? Giờ người già rút tiền cũng phiền phức ghê mẹ ha,” con trai nói, mắt vẫn nhìn vào gói xôi, nhưng giọng điệu lại đầy ẩn ý.
Bà Mùi nhai miếng xôi, ngạc nhiên. “Ngân hàng á? Mẹ có tiền đâu mà đi ngân hàng hả con.” Bà cười hiền, nghĩ con trai mình sao lại hỏi chuyện lạ.
“Ủa, thế cái sổ tiết kiệm mà ba để lại cho mẹ đó, mẹ có giữ kỹ không? Giờ loạn lạc, cướp giật khắp nơi, con cứ lo cho mẹ,” con gái, vừa bước vào phòng với túi trái cây, tiếp lời, giọng đầy vẻ quan tâm. Ánh mắt nó lướt nhanh về phía chiếc tủ khóa cũ kỹ trong phòng Bà Mùi.
Bà Mùi thoáng giật mình. “À, thì mẹ vẫn cất kỹ trong tủ thôi. Có gì đâu mà các con cứ lo lắng.” Bà Mùi cảm thấy hơi lạ trước câu hỏi dồn dập về tiền nong. Từ trước đến giờ, chúng chưa bao giờ chủ động nhắc đến.
Vài ngày sau, con trai lại tìm cớ. “Mẹ này, tiền mặt trong nhà tiêu vặt có đủ không? Giờ giữ tiền mặt trong nhà bất tiện lắm, lại dễ mất nữa. Hay để con đưa mẹ đi ra ngân hàng rút ra một ít, mẹ cứ giữ tiền mặt trong ví cho tiện, cần gì là có ngay, khỏi phải phiền hà.”
Bà Mùi nhìn nó, lòng chợt dấy lên một cảm giác không rõ ràng. “Rút tiền à? Nhưng mẹ cũng có cần tiêu gì nhiều đâu.”
“Thì cứ rút một ít cho có để phòng thân thôi mẹ. Lỡ có việc gì cần đến tiền mặt thì sao,” con gái nhanh nhảu thêm vào.
Những lời gợi ý về sổ tiết kiệm, về việc rút tiền mặt bắt đầu xuất hiện thường xuyên hơn, len lỏi vào các cuộc trò chuyện hàng ngày. Mỗi lần như vậy, Bà Mùi lại thấy hơi bối rối. Bà cảm thấy có điều gì đó không đúng, một sự gấp gáp khó hiểu từ phía các con. Tuy nhiên, nhìn vào những khuôn mặt rạng rỡ, những cử chỉ chăm sóc ân cần mà chúng dành cho mình bấy lâu nay, sự bối rối ấy nhanh chóng tan biến. Bà Mùi tin tưởng rằng, các con chỉ lo cho bà, muốn bà được an nhàn tuổi già mà thôi. Bà Mùi chưa hề nghĩ đến một sự dối trá hay toan tính nào có thể tồn tại đằng sau vẻ hiếu thảo ấy. Cái sổ tiết kiệm 3 tỷ, vẫn nằm yên trong tủ, vô tri trước số phận sắp đến của nó.
Thời gian trôi qua, những lời gợi ý “tốt bụng” từ các con Bà Mùi ngày càng tinh vi hơn. Một hôm, con trai nói với Bà Mùi rằng việc giữ tiền mặt ở nhà không an toàn, mà để tiền trong ngân hàng lại quá phức tạp cho tuổi già. Nó đề nghị được “giúp” Bà Mùi quản lý sổ tiết kiệm, hoặc ít nhất là đưa Bà Mùi đi rút một ít tiền cho tiện tiêu vặt, rồi từ đó sẽ thường xuyên ghé ngân hàng rút giúp mẹ. Bà Mùi, vì tin tưởng các con và cũng không muốn phiền hà đi lại, đã gật đầu đồng ý, trao sổ tiết kiệm hoặc một phần quyền quản lý cho con trai.
Vài tuần sau, Bà Mùi bắt đầu cảm thấy là lạ. Những lúc bà muốn mua chút quà vặt hay biếu hàng xóm, số tiền mặt trong ví lại vơi đi nhanh chóng. Bà Mùi cứ nghĩ do mình tiêu hoang hơn bình thường, hay do trí nhớ người già không còn minh mẫn. Cho đến một buổi chiều, khi các con đã đi làm, một ý nghĩ bất chợt lóe lên trong đầu Bà Mùi. Bà bước đến chiếc tủ cũ kỹ, nơi ngày trước bà vẫn cất sổ tiết kiệm. Tay bà run run mở tủ, tìm đến cuốn sổ đã giao cho con trai nhưng vẫn còn một bản sao hoặc thông tin gì đó bà lưu lại, hoặc đơn giản là Bà Mùi đã lấy lại sổ từ con trai để kiểm tra sau một thời gian cảm thấy bất an.
Khi cuốn sổ tiết kiệm được mở ra, những con số nhảy múa trước mắt Bà Mùi. Bà nheo mắt nhìn kỹ từng dòng giao dịch. Từng con số, từng ngày tháng. Một khoản rút 50 triệu. Rồi một khoản 100 triệu. Lại một khoản 80 triệu. Những con số cứ thế xuất hiện liên tiếp, không phải là những khoản nhỏ lặt vặt như bà nghĩ, mà là những khoản tiền lớn được rút ra đều đặn. Bà Mùi sững sờ. Tay bà run rẩy, lật vội từng trang, tim đập thình thịch. Tổng số tiền trong sổ đã giảm đi một cách khó hiểu.
“Sao tiền lại vơi đi nhanh thế này?” Bà Mùi lẩm bẩm một mình, giọng bà khẽ run, đầy vẻ hoài nghi. Những khoản rút tiền này không phải do bà thực hiện, cũng không phải là những khoản bà biết đến. Một cảm giác bất an lạnh lẽo len lỏi khắp cơ thể Bà Mùi. Khuôn mặt hiền từ thường ngày giờ đây tái nhợt. Ánh mắt Bà Mùi dáo dác nhìn quanh căn nhà nhỏ. Sự tin tưởng bấy lâu nay vào các con bỗng hóa thành một vết cứa sâu hoắm trong lòng Bà Mùi. Bà ôm chặt cuốn sổ, lòng nặng trĩu. Rốt cuộc, chuyện gì đang xảy ra với số tiền 3 tỷ mà chồng bà đã để lại?
Bà Mùi trằn trọc cả đêm. Cuốn sổ tiết kiệm nằm gọn trong tay bà, nhưng những con số rút tiền không ngừng nhảy múa trong tâm trí. Bà không thể tin những gì mình vừa thấy. Một nỗi bất an tột độ dâng lên, giục giã bà phải hành động. Sáng hôm sau, bất chấp sự mệt mỏi và nỗi sợ hãi, Bà Mùi quyết định phải đến ngân hàng. Bà cần một lời giải thích, một sự xác nhận từ chính nơi đã lưu giữ số tiền cả đời chồng bà dành dụm.
Những bước chân Bà Mùi nặng trĩu trên con đường quen thuộc dẫn đến ngân hàng ở thành phố. Tim bà đập thình thịch, một cảm giác lo lắng đến nghẹt thở. Căn phòng giao dịch đông đúc bỗng trở nên ngột ngạt hơn bao giờ hết. Bà Mùi run rẩy đưa tay lấy số thứ tự, rồi ngồi xuống ghế chờ, cố gắng giữ bình tĩnh. Từng phút trôi qua như cả thế kỷ. Bà Mùi liên tục nhìn vào màn hình hiển thị số, tay bà siết chặt chiếc túi xách cũ kỹ, nơi bà đã đặt cuốn sổ tiết kiệm.
Cuối cùng, tiếng chuông “Mời số 32 đến quầy số 4” vang lên. Bà Mùi giật mình đứng dậy, bước đến trước quầy giao dịch. Một nhân viên ngân hàng trẻ tuổi, với nụ cười thân thiện, ngước lên.
“Dạ, cô muốn thực hiện giao dịch gì ạ?” cô nhân viên hỏi, giọng nhẹ nhàng.
Bà Mùi đặt cuốn sổ lên bàn, đôi mắt bà cầu khẩn. “Cô… cô kiểm tra giúp tôi số tiền trong tài khoản này với. Tôi thấy có vẻ không đúng lắm…”
Cô nhân viên nhận lấy sổ, gõ vài phím trên máy tính. Khuôn mặt cô vẫn giữ nụ cười chuyên nghiệp, nhưng chỉ vài giây sau, nụ cười đó dần tắt. Cô nheo mắt nhìn kỹ màn hình, rồi nhìn lại Bà Mùi với vẻ ái ngại.
“Dạ thưa cô, số dư hiện tại trong tài khoản của cô là…” cô nhân viên ngập ngừng, “chỉ còn… 25 triệu đồng ạ.”
Lời nói của cô nhân viên như sét đánh ngang tai Bà Mùi. Toàn thân Bà Mùi cứng đờ, đôi mắt bà mở to, không thể tin vào tai mình. 3 tỷ đồng – số tiền cả đời chồng bà vất vả làm lụng, số tiền bà hằng đêm canh cánh giữ gìn, giờ chỉ còn lại 25 triệu? Một con số quá nhỏ bé, gần như là không còn gì.
“Không thể nào… Cô nói lại xem nào?” Bà Mùi lắp bắp, giọng bà run rẩy đến thảm hại.
Cô nhân viên lặp lại, lần này với giọng chắc chắn hơn, nhưng ánh mắt đầy sự thương cảm. “Dạ vâng, thưa cô. Số dư hiện tại là 25 triệu đồng ạ. Có rất nhiều giao dịch rút tiền trong vài tuần gần đây.”
Cả thế giới của Bà Mùi như sụp đổ dưới chân. Một cảm giác lạnh buốt chạy dọc sống lưng, từ đỉnh đầu xuống gót chân. Bà Mùi thấy mình như bị rút hết sinh lực, chân tay bủn rủn, đứng không vững. Hai đầu gối bà khuỵu xuống, nước mắt bà không kìm được nữa, tuôn rơi lã chã. Bà Mùi gào lên, một tiếng kêu xé lòng đầy tuyệt vọng ngay giữa sảnh ngân hàng đông người.
“Không thể nào… tiền của tôi!” Bà Mùi bật khóc nức nở, tiếng khóc của một người đàn bà vừa mất đi tất cả, như bị một lưỡi dao vô hình đâm vào trái tim. Cô nhân viên bối rối nhìn Bà Mùi, không biết phải làm gì. Những người xung quanh bắt đầu quay lại nhìn, xì xào bàn tán. Bà Mùi lúc này không còn quan tâm đến ai nữa, bà chỉ biết ôm chặt lấy đầu, trong đầu bà chỉ còn văng vẳng con số 25 triệu đồng, và gương mặt của các con.Bà Mùi trằn trọc cả đêm. Cuốn sổ tiết kiệm nằm gọn trong tay bà, nhưng những con số rút tiền không ngừng nhảy múa trong tâm trí. Bà không thể tin những gì mình vừa thấy. Một nỗi bất an tột độ dâng lên, giục giã bà phải hành động. Sáng hôm sau, bất chấp sự mệt mỏi và nỗi sợ hãi, Bà Mùi quyết định phải đến ngân hàng. Bà cần một lời giải thích, một sự xác nhận từ chính nơi đã lưu giữ số tiền cả đời chồng bà dành dụm.
Những bước chân Bà Mùi nặng trĩu trên con đường quen thuộc dẫn đến ngân hàng ở thành phố. Tim bà đập thình thịch, một cảm giác lo lắng đến nghẹt thở. Căn phòng giao dịch đông đúc bỗng trở nên ngột ngạt hơn bao giờ hết. Bà Mùi run rẩy đưa tay lấy số thứ tự, rồi ngồi xuống ghế chờ, cố gắng giữ bình tĩnh. Từng phút trôi qua như cả thế kỷ. Bà Mùi liên tục nhìn vào màn hình hiển thị số, tay bà siết chặt chiếc túi xách cũ kỹ, nơi bà đã đặt cuốn sổ tiết kiệm.
Cuối cùng, tiếng chuông “Mời số 32 đến quầy số 4” vang lên. Bà Mùi giật mình đứng dậy, bước đến trước quầy giao dịch. Một nhân viên ngân hàng trẻ tuổi, với nụ cười thân thiện, ngước lên.
“Dạ, cô muốn thực hiện giao dịch gì ạ?” cô nhân viên hỏi, giọng nhẹ nhàng.
Bà Mùi đặt cuốn sổ lên bàn, đôi mắt bà cầu khẩn. “Cô… cô kiểm tra giúp tôi số tiền trong tài khoản này với. Tôi thấy có vẻ không đúng lắm…”
Cô nhân viên nhận lấy sổ, gõ vài phím trên máy tính. Khuôn mặt cô vẫn giữ nụ cười chuyên nghiệp, nhưng chỉ vài giây sau, nụ cười đó dần tắt. Cô nheo mắt nhìn kỹ màn hình, rồi nhìn lại Bà Mùi với vẻ ái ngại.
“Dạ thưa cô, số dư hiện tại trong tài khoản của cô là…” cô nhân viên ngập ngừng, “chỉ còn… 25 triệu đồng ạ.”
Lời nói của cô nhân viên như sét đánh ngang tai Bà Mùi. Toàn thân Bà Mùi cứng đờ, đôi mắt bà mở to, không thể tin vào tai mình. 3 tỷ đồng – số tiền cả đời chồng bà vất vả làm lụng, số tiền bà hằng đêm canh cánh giữ gìn, giờ chỉ còn lại 25 triệu? Một con số quá nhỏ bé, gần như là không còn gì.
“Không thể nào… Cô nói lại xem nào?” Bà Mùi lắp bắp, giọng bà run rẩy đến thảm hại.
Cô nhân viên lặp lại, lần này với giọng chắc chắn hơn, nhưng ánh mắt đầy sự thương cảm. “Dạ vâng, thưa cô. Số dư hiện tại là 25 triệu đồng ạ. Có rất nhiều giao dịch rút tiền trong vài tuần gần đây.”
Cả thế giới của Bà Mùi như sụp đổ dưới chân. Một cảm giác lạnh buốt chạy dọc sống lưng, từ đỉnh đầu xuống gót chân. Bà Mùi thấy mình như bị rút hết sinh lực, chân tay bủn rủn, đứng không vững. Hai đầu gối bà khuỵu xuống, nước mắt bà không kìm được nữa, tuôn rơi lã chã. Bà Mùi gào lên, một tiếng kêu xé lòng đầy tuyệt vọng ngay giữa sảnh ngân hàng đông người.
“Không thể nào… tiền của tôi!” Bà Mùi bật khóc nức nở, tiếng khóc của một người đàn bà vừa mất đi tất cả, như bị một lưỡi dao vô hình đâm vào trái tim. Cô nhân viên bối rối nhìn Bà Mùi, không biết phải làm gì. Những người xung quanh bắt đầu quay lại nhìn, xì xào bàn tán. Bà Mùi lúc này không còn quan tâm đến ai nữa, bà chỉ biết ôm chặt lấy đầu, trong đầu bà chỉ còn văng vẳng con số 25 triệu đồng, và gương mặt của các con.
Sau cú sốc kinh hoàng tại ngân hàng, Bà Mùi trở về căn nhà nhỏ của mình trong trạng thái mơ hồ. Bà không nhớ mình đã về bằng cách nào, mọi thứ xung quanh dường như nhòa đi, chỉ còn lại một màu xám xịt của sự tuyệt vọng. Cánh cửa vừa đóng lại, Bà Mùi trượt dài xuống nền nhà lạnh lẽo, tấm thân gầy gò run lên bần bật. Nước mắt đã cạn, thay vào đó là một sự trống rỗng đến cùng cực.
Thời gian sau đó, Bà Mùi như một cái bóng vật vờ trong căn nhà. Bà không còn thiết tha ăn uống, ngủ nghỉ, hay chăm sóc bản thân. Mỗi ngày trôi qua, Bà Mùi chỉ nằm bất động trên chiếc giường cũ, đôi mắt thẫn thờ nhìn lên trần nhà ám khói. Cơ thể bà ngày càng gầy gò, hốc hác, xương quai hàm lộ rõ, đôi tay gân guốc sạm đi. Những nếp nhăn hằn sâu trên khuôn mặt bà không chỉ vì tuổi tác, mà còn vì nỗi đau tột cùng đang gặm nhấm tâm can.
Trong cõi vô định ấy, những ký ức về người chồng quá cố cứ hiện về rõ mồn một. Ông đã tần tảo cả đời, lam lũ làm lụng từng đồng để gom góp số tiền ấy, với ước mong Bà Mùi sẽ có một tuổi già an nhàn. Rồi lại đến hình ảnh các con, những đứa con mà Bà Mùi đã dứt ruột đẻ ra, chăm bẵm. Nỗi tủi hổ, sự phẫn uất vì bị chính khúc ruột của mình phản bội, cướo đi tất cả, như một ngọn lửa độc đang thiêu đốt Bà Mùi từ bên trong.
Bà Mùi nhớ lại lời cô nhân viên ngân hàng: “Có rất nhiều giao dịch rút tiền trong vài tuần gần đây.” Ai đã làm? Ngoài Bà Mùi ra, chỉ có các con bà mới biết đến cuốn sổ tiết kiệm ấy, và chỉ chúng mới có khả năng làm điều đó. Sự thật tàn khốc ấy nghiền nát Bà Mùi. Bà nhắm mắt lại, nhưng những hình ảnh về số tiền mất đi, về nụ cười giả tạo của các con vẫn không ngừng ám ảnh. Từng cơn đau nhói quặn thắt trong lồng ngực Bà Mùi, không chỉ là đau thể xác mà còn là nỗi đau tinh thần tột cùng. Bà Mùi hoàn toàn suy sụp, mất hết niềm tin vào cuộc đời, vào tình máu mủ. Dường như, không còn gì đáng để Bà Mùi phải cố gắng thêm nữa. Bà chỉ muốn tan biến đi, để nỗi đau này không còn đeo bám.
Thế nhưng, sự sống vẫn còn níu giữ Bà Mùi. Sau những ngày dài vật vờ giữa ranh giới sống chết, cơ thể bà cạn kiệt, không còn chút sức lực nào để tự mình chăm sóc bản thân. Nước không uống, cơm không ăn, Bà Mùi cảm thấy như thể mọi cơ quan trong người đều đình công. Ngay cả việc bước xuống giường cũng trở thành một thử thách quá sức. Bà nhận ra, mình không thể tiếp tục sống như thế này. Không còn cách nào khác, bà đành phải tìm đến những đứa con, những khúc ruột mà bà đã dứt ruột đẻ ra, dù lòng vẫn còn đầy nỗi căm phẫn.
Với đôi tay run rẩy, Bà Mùi vươn tới chiếc điện thoại cũ kỹ đặt trên đầu giường. Từng ngón tay gầy guộc khó khăn bấm số. Bà gọi lần lượt cho từng đứa con, giọng nói yếu ớt, thều thào như hơi thở cuối cùng. Bà Mùi nuốt nước mắt vào trong, hạ mình van nài.
“Mẹ yếu quá rồi, con đón mẹ về chăm sóc nhé,” Bà Mùi nói, âm thanh khô khốc cứa vào không khí tĩnh lặng của căn nhà nhỏ. Giọng bà ngắt quãng, chứa đầy sự mệt mỏi và một nỗi tuyệt vọng cố gắng che giấu. “Mẹ… mẹ không tự mình lo được nữa rồi.”
Trong lòng Bà Mùi, một tia hy vọng mong manh lóe lên. Bà bám víu vào ý nghĩ rằng, dù sao đi nữa, chúng vẫn là con của bà. Tình máu mủ có lẽ sẽ khiến chúng không thể làm ngơ trước tình cảnh thê thảm này. Bà đợi chờ, từng giây trôi qua dài như vô tận, với trái tim đập thình thịch, cầu mong một lời đồng ý, một cử chỉ yêu thương từ những đứa con đã từng là tất cả của bà.
Đầu dây bên kia, một khoảng lặng dài đến đáng sợ bao trùm. Bà Mùi siết chặt chiếc điện thoại, trái tim đập thình thịch như muốn nhảy ra khỏi lồng ngực. Tiếng thở dài của con trai bà vọng đến, nặng trĩu vẻ miễn cưỡng, không hề giấu giếm.
“Mẹ… mẹ ở nhà một mình vẫn ổn mà,” giọng con trai bà Mùi vang lên, lạnh nhạt đến thấu xương, không chút tình cảm. Bà Mùi cảm thấy như một gáo nước lạnh tạt thẳng vào mặt. “Bọn con bận lắm. Công việc chất đống, rồi con cái nữa. Nhà cửa thì chật chội, không có phòng riêng cho mẹ đâu.”
Con gái bà Mùi cũng hùa theo, giọng điệu tỏ vẻ thông cảm giả tạo nhưng ẩn chứa sự từ chối rõ ràng. “Mẹ ơi, con cũng muốn đón mẹ lắm, nhưng thật sự không tiện. Chồng con khó tính, mà nhà con thì bé tí, làm sao đủ chỗ cho mẹ?”
Những lời lẽ đó cứa vào lòng Bà Mùi như ngàn mũi dao. Cái tia hy vọng mong manh vừa nhen nhóm trong lòng bà vụt tắt hoàn toàn. Bà nghe rõ từng tiếng ngần ngừ, từng lời viện cớ, tất cả đều quay về một điểm: họ không muốn bà. Bà Mùi hụt hẫng đến tột cùng, cảm giác lạnh lẽo len lỏi khắp cơ thể, không chỉ vì bệnh tật mà còn vì sự vô tình của chính khúc ruột mình đứt ra. Những đứa con mà bà từng hy sinh tất cả giờ đây lại quay lưng, để bà chìm trong nỗi cô đơn và tuyệt vọng tột cùng. Bà khẽ thở hắt ra, chiếc điện thoại vẫn còn nằm im lìm trong tay.
Bà Mùi không bỏ cuộc. Dù những lời từ chối của các con như dao cứa vào tim, bà vẫn cố chấp bám lấy tia hy vọng cuối cùng. Ngày nào Bà Mùi cũng gọi điện, giọng bà yếu ớt cầu xin, nài nỉ, kể lể về bệnh tật và nỗi cô đơn không thể chịu đựng thêm. Bà Mùi nói bà nhớ các cháu, nhớ bữa cơm gia đình, mong muốn được sống những ngày cuối đời bên cạnh khúc ruột của mình.
Sự dai dẳng của Bà Mùi cuối cùng cũng khiến các con bà phải miễn cưỡng nhượng bộ. Một buổi chiều, tiếng chuông điện thoại reo lên, Bà Mùi vội vã bắt máy. Giọng con trai Bà Mùi vang lên, vẫn thái độ miễn cưỡng nhưng có chút khác lạ. “Thôi được rồi, mẹ cứ lên đây đi. Bọn con sẽ sắp xếp chỗ cho mẹ.” Bà Mùi mừng rỡ đến rơi nước mắt, không nhận ra được sự lạnh lùng ẩn chứa trong lời nói đó, cũng không kịp nhận ra rằng sự “đồng ý” này có cái giá không hề nhỏ. Bà Mùi thu dọn vội vã những vật dụng ít ỏi còn lại, lòng tràn ngập niềm hy vọng.
Ngày Bà Mùi khăn gói đến `căn nhà nhỏ` của con gái mình ở `thành phố`, không khí nặng trĩu một sự lạnh lẽo khó tả. Con gái Bà Mùi đứng ngay ngưỡng cửa, ánh mắt trống rỗng, không một chút biểu cảm trên khuôn mặt. Bà Mùi chưa kịp cất lời chào hỏi, cô con gái đã buông một câu nói sắc lạnh, như thể đã chờ sẵn khoảnh khắc này.
“Mẹ muốn về ở cùng thì phải đứng ra bảo lãnh một khoản vay lớn của bọn con.”
Bà Mùi sững sờ, nụ cười trên môi đông cứng lại. Bà Mùi nhìn vào đôi mắt vô cảm của con gái, cảm giác như có một bàn tay vô hình đang siết chặt lấy trái tim bà. Bà Mùi không thể tin vào tai mình, không thể tin rằng đây là điều kiện mà chính con ruột Bà Mùi đặt ra cho mẹ mình.
Bà Mùi sững sờ, nụ cười trên môi đông cứng lại. Bà Mùi nhìn vào đôi mắt vô cảm của con gái, cảm giác như có một bàn tay vô hình đang siết chặt lấy trái tim bà. Bà Mùi không thể tin vào tai mình, không thể tin rằng đây là điều kiện mà chính con ruột Bà Mùi đặt ra cho mẹ mình. Đôi mắt Bà Mùi mở to, nỗi đau quặn thắt khiến bà không thốt nên lời. Lồng ngực Bà Mùi như bị nén chặt, hô hấp trở nên khó khăn. Bà cố gắng định thần, nhìn chằm chằm vào đứa con gái mà bà đã dành cả đời để yêu thương, chăm sóc.
“Bảo… bảo lãnh vay?” Bà Mùi lắp bắp, giọng nói run rẩy đến thảm hại. Một giọt nước mắt nóng hổi lăn dài trên gò má nhăn nheo của Bà Mùi. “Mẹ đâu… đâu còn tiền nữa chứ? Tiền của mẹ… tất cả đã bị rút ruột hết rồi!”
Lời nói như mũi dao cứa vào lòng Bà Mùi, không chỉ đau vì sự bạc bẽo của con, mà còn đau vì sự thật phũ phàng về số tiền `3 tỷ tiết kiệm` đã biến mất. Khuôn mặt Bà Mùi trắng bệch, những giọt nước mắt không ngừng tuôn rơi, hòa cùng nỗi cay đắng, xót xa đến tận cùng. Bà Mùi đứng đó, giữa `căn nhà nhỏ` lạnh lẽo của con gái, như một pho tượng đá đổ nát, trái tim tan vỡ thành trăm mảnh. Cái lạnh lẽo không chỉ đến từ không khí mà còn từ ánh mắt vô cảm của chính đứa con Bà Mùi. Con gái Bà Mùi chỉ đứng đó, bất động, không một lời an ủi, không một cái chớp mắt hối lỗi. Sự thật trần trụi hiện rõ, không còn gì để Bà Mùi bám víu.
Bà Mùi nhìn vào đôi mắt vô cảm của con gái, rồi chuyển ánh nhìn đầy hy vọng sang con trai. Nhưng cũng như chị mình, ánh mắt anh ta chỉ chứa đựng sự lạnh nhạt đến ghê người. Con trai Bà Mùi hắng giọng, tiến thêm một bước. Giọng anh ta dứt khoát, từng lời như những nhát dao lạnh băng cứa vào tim Bà Mùi.
“Mẹ à,” anh ta nói, khuôn mặt không chút biến sắc, “Chị con đã nói rõ rồi. Nếu mẹ không chịu bảo lãnh khoản vay này, thì mẹ cứ ‘tự lo lấy thân’.”
Bà Mùi run rẩy, giọng lạc đi vì đau đớn. “Nhưng… nhưng mẹ đã bảo, tiền của mẹ đã bị rút ruột hết rồi! Mẹ lấy gì ra mà giúp các con bây giờ?”
Con trai Bà Mùi nhún vai, vẻ mặt thờ ơ đến phát sợ. “Việc đó mẹ phải tự tìm cách giải quyết. Bọn con không quan tâm mẹ lấy tiền ở đâu ra. Chỉ biết một điều duy nhất. Nếu mẹ không giúp bọn con, thì bọn con cũng không thể chứa chấp mẹ được.”
Lời nói đó như một tiếng sét đánh ngang tai, Bà Mùi cảm thấy toàn thân mình cứng đờ, mọi mạch máu trong người dường như ngừng chảy. Trái tim Bà Mùi thắt lại, đau đớn đến tận cùng. Căn nhà nhỏ bỗng chốc trở nên lạnh lẽo và ngột ngạt hơn bao giờ hết, như một nhà tù không lối thoát. Nước mắt Bà Mùi cứ thế tuôn trào, không thể kìm nén. Bà Mùi nhận ra một sự thật cay đắng: mình đã bị chính con ruột bỏ rơi một cách nhẫn tâm. Thế giới của Bà Mùi sụp đổ hoàn toàn, không còn điểm tựa, không còn hy vọng nào bám víu.
Bà Mùi nhìn chằm chằm vào hai đứa con, đôi mắt sưng húp của bà đầy rẫy sự kinh hoàng và tuyệt vọng. Họ đứng đó, những hình bóng lạnh lùng, xa lạ, không một chút mảy may dao động trước nỗi đau tột cùng của người mẹ. Một luồng khí lạnh buốt xuyên qua tim Bà Mùi, rút cạn mọi sức lực trong bà. Đôi chân bà khuỵu xuống, không còn trụ vững. Bà Mùi lảo đảo lùi lại, va vào chiếc ghế sofa cũ kỹ, rồi gục mạnh xuống. Cơ thể bà run lên bần bật, từng thớ thịt như đang co rút vì nỗi đau quá lớn. Những giọt nước mắt nóng hổi cứ thế tuôn ra như suối, không thể kìm nén, làm ướt đẫm gò má nhăn nheo. Trong đầu Bà Mùi, một câu hỏi cay đắng vang vọng, xé nát tâm can: “Tất cả những gì tôi làm, tất cả những gì tôi có… chỉ là vô nghĩa sao?”. Căn phòng như đang quay cuồng, nhấn chìm Bà Mùi vào một vực sâu không đáy của sự phản bội và tuyệt vọng, lòng bà tan nát. Bà Mùi cảm thấy mình đã bị lợi dụng một cách tàn nhẫn nhất.
Sau cú sốc kinh hoàng, Bà Mùi gượng người đứng dậy. Đôi chân bà run rẩy, nhưng quyết tâm trong ánh mắt lại cứng rắn đến lạ. Bà không nói một lời, không ngoảnh lại nhìn hai đứa con đang đứng trân trân như pho tượng gỗ. Mọi sợi dây gắn kết đã đứt. Mọi niềm tin đã tan thành tro bụi. Thành phố này, căn nhà này, mọi thứ bà từng cố gắng vun đắp cùng chồng nay chỉ còn là vết sẹo nhức nhối. Bà Mùi lảo đảo ra khỏi nhà, bước đi nặng nề như thể mang theo cả gánh nặng của cuộc đời.
Trên chuyến xe buýt ngược về làng quê nghèo, bóng lưng Bà Mùi còng xuống thêm một khúc. Tóc bà bạc phơ trong gió, khuôn mặt hằn rõ những vết chân chim của thời gian và nỗi đau. Bà ngồi lặng lẽ, đôi mắt vô hồn nhìn ra khung cửa kính, nơi những cánh đồng lúa xanh rì dần hiện ra, xa lạ mà thân quen đến gai người. Từng con đường, từng bụi tre, từng ngôi nhà lụp xụp hiện về trong ký ức, nhưng không còn chút ấm áp nào. Giờ đây, chúng chỉ là nơi chốn cuối cùng để bà nương náu, một kẻ trắng tay, một người mẹ bị bỏ rơi.
Cuối cùng, Bà Mùi cũng lê bước về đến căn nhà cũ nát của mình, căn nhà đã bỏ hoang bao năm. Cánh cửa mục nát kêu kẽo kẹt như tiếng than vãn. Mùi ẩm mốc xộc vào mũi, cùng với bụi bặm giăng mắc khắp nơi. Đây là nơi bà sinh ra và lớn lên, nơi bà từng mơ về một cuộc sống tốt đẹp hơn ở thành phố, nơi bà từng rời đi với biết bao hy vọng. Giờ đây, bà trở về, một mình, không còn chút tin tưởng nào vào con cái. Nỗi cô quạnh vây lấy Bà Mùi như một tấm chăn lạnh buốt. Bà Mùi ngồi thụp xuống bậc thềm, ôm lấy tấm thân gầy gò. Lòng bà chất chứa nỗi đau không thể nói thành lời, ánh mắt xa xăm nhìn về một tương lai vô định, nơi chỉ có mình bà và sự trống rỗng đến cùng cực. Bà đã mất tất cả.
Bà Mùi đứng dậy khỏi bậc thềm mục nát. Căn nhà cũ kỹ vẫn ám mùi ẩm mốc, nhưng trong sâu thẳm ký ức, bà vẫn thấy hình bóng quen thuộc của mình thời con gái. Bà lần mò từng góc tối, bàn tay chai sần chạm vào lớp bụi dày đặc trên những vật dụng cũ kỹ. Ánh mắt bà dừng lại ở một góc tường, nơi một chiếc tủ thờ nhỏ đã sờn màu thời gian. Bà chậm rãi mở cánh tủ, một làn hương trầm thoang thoảng còn vương lại từ những năm tháng xa xưa. Bên trong, là một khung ảnh đã ngả màu ố vàng. Đó là ảnh Chồng của Bà Mùi, người đàn ông thành phố hiền lành, ánh mắt vẫn còn nguyên vẹn sự yêu thương và bao dung mà Bà Mùi từng tin rằng sẽ mãi mãi là chỗ dựa của mình.
Bà Mùi nhẹ nhàng lau đi lớp bụi trên tấm ảnh. Khuôn mặt nhăn nheo của bà rưng rưng nước mắt. Bà Mùi ôm chặt khung ảnh vào lòng, nỗi cô đơn như một lưỡi dao sắc lạnh cứa vào tim bà.
BÀ MÙI (thì thầm, nghẹn ngào)
Ông ơi… Ông có biết không? Ông đã dặn dò tôi nhiều lần, bảo tôi phải giữ tiền cẩn thận. Nhưng tôi… tôi đã tin các con. Tin chúng một cách mù quáng, để rồi giờ đây tôi mất tất cả. Ông có giận tôi không?
Bà Mùi nhìn vào đôi mắt hiền từ của Chồng của Bà Mùi trong ảnh, như tìm kiếm một lời an ủi, một sự tha thứ.
BÀ MÙI (tiếp tục, đau đớn)
Hơn ba tỷ đồng, mồ hôi nước mắt của ông… giờ đã biến mất. Chúng… chúng đã lấy đi tất cả. Cả căn nhà, cả số tiền dưỡng già của tôi… của ông. Tôi phải làm sao đây, ông ơi? Tôi phải sống như thế nào đây?
Nước mắt lăn dài trên gò má Bà Mùi, hòa lẫn với những nếp nhăn thời gian, mang theo cả nỗi uất hận và sự dằn vặt khôn nguôi. Thế nhưng, trong cái khoảnh khắc yếu mềm ấy, một tia sáng yếu ớt của sự bình yên bỗng len lỏi qua cánh cửa sổ mục nát, đậu xuống di ảnh Chồng của Bà Mùi. Bà Mùi khẽ nhắm mắt, hít một hơi thật sâu, mùi ẩm mốc của căn nhà cũ kỹ bỗng không còn khó chịu đến thế. Có lẽ, nơi đây mới chính là chốn an yên thật sự, không có những toan tính, không có những dối trá, chỉ có sự tĩnh lặng đến tận cùng và những ký ức không thể xóa nhòa về một thời đã qua. Bà Mùi đã từng chạy trốn khỏi sự nghèo khó của làng quê, khao khát một cuộc sống đủ đầy nơi thành phố hoa lệ, nhưng cuối cùng, khi mọi thứ vỡ vụn, bà lại tìm thấy mình trở về nơi khởi đầu, mang theo hành trang là sự mất mát nhưng cũng là một bài học đắt giá. Dẫu mất đi tiền bạc, nhà cửa, nhưng bà vẫn còn chính mình, còn sự kiên cường đã tôi luyện bà qua bao thăng trầm. Cuộc đời là một hành trình dài của những lựa chọn và những bài học, đôi khi phải trải qua bão giông mới thấu hiểu giá trị thực sự của sự bình yên và lòng nhân ái. Bà Mùi mở mắt, nhìn di ảnh chồng lần nữa. Nỗi đau vẫn còn đó, nhưng không còn là sự tuyệt vọng tột cùng. Có lẽ, đã đến lúc bà phải tha thứ, không phải cho Các con của Bà Mùi đã quay lưng, mà là tha thứ cho chính mình vì đã đặt niềm tin sai chỗ. Rồi từ đây, bà sẽ bắt đầu lại, chậm rãi và thanh thản, sống những tháng ngày còn lại bên những kỷ niệm, để nỗi bình yên len lỏi vào từng ngóc ngách tâm hồn, xóa đi những vết sẹo của quá khứ.

