Tiếng lanh canh của gàu nhôm va vào thành giếng đột ngột tắt lịm khi cái bóng gầy nhom của Lan lầm lũi xuất hiện ở đầu ngõ. Tôi đang nhặt mớ rau muống bên bờ rào cũng vô thức dừng tay lại. Nhịp thở của cả đám đàn bà con gái tụ tập buổi chiều tại bãi giếng xóm dường như nghẹn lại trong một sự im lặng lạ lùng và đầy ác ý. Lan xách theo cái xô nhựa bạc màu, lê từng bước chân nặng nhọc qua khoảng sân gạch ướt sũng. Mới hơn một tháng không chạm mặt, tôi suýt không nhận ra đứa con gái vốn trắng trẻo hồng hào ngày nào. Nó tiều tụy đến mức như một bộ xương khô khoác tạm mớ quần áo rộng lùng bùng. Hai gò má nó hóp lại, đôi mắt sâu hoắm thâm quầng dán chặt xuống mũi dép tổ ong mòn vẹt. Bờ môi nhợt nhạt khô khốc bặm chặt lại như đang cố kìm nén những cơn đau âm ỉ từ bên trong.
Sự im lặng ngột ngạt ấy vỡ vụn khi bà Hằng, người đàn bà chanh chua nhất xóm, hắng giọng băm bổ. Bà ta đang giặt dở chậu quần áo, cố ý nâng tông giọng chát chúa vang dội khắp sân, ánh mắt sắc như dao lam lườm nguýt về phía cái xô nhựa bẩn của Lan.
“Đấy, chúng mày cứ nhìn mà làm gương. Quả báo nhãn tiền ngay trước mắt chứ đâu xa xôi. Ngày xưa lấy được chồng trên phố, đi xe hơi về làng thì vênh cái mặt lên tận trời, coi người làng chả ra cái thể thống gì. Giờ vác cái bộ dạng ma chê quỷ hờn này về làm ô uế cả cái xóm đàng hoàng. Nghe nói nhà chồng đuổi thẳng cổ, cấm cửa không cho mang theo nửa đồng cắc bạc. Hạng đàn bà lăng loàn, chắc lại mèo mả gà đồng hay trộm cắp gì tày đình người ta mới tống ra đường với bộ dạng rách nát dơ dáy thế kia.”
Vài tiếng xì xầm phụ họa lập tức nổi lên rào rào. Đám đàn bà bỏ dở việc vò xà phòng, xúm lại thành từng cụm, người bĩu môi, kẻ cười khẩy. Tôi đứng ngay sát đó, thấy rõ đôi bàn tay khẳng khiu của Lan siết chặt lấy quai xô đến mức các khớp xương trắng bệch, nổi đầy gân xanh. Nó không ngẩng lên cãi lại nửa lời. Nó vẫn câm lặng y như cái cách nó xuất hiện ở làng mấy tuần nay, mặc kệ những lời thêu dệt độc địa ngày một dày đặc bủa vây. Đôi vai gầy guộc của nó

khẽ run lên bần bật, nhưng cái miệng đóng chặt không phát ra một âm thanh thanh minh. Sự im lặng nhẫn nhục của nó lại càng khiến đám đông hả hê, ngầm khẳng định rằng lời bà Hằng nói là sự thật mười mươi. Những ánh mắt ném về phía Lan lúc này không chỉ là sự tò mò rẻ tiền, mà đan xen cả sự khinh bỉ tột độ.
Bà Hằng thấy không ai phản ứng, tiếp tục xỉa xói, vắt cái áo sơ mi ướt sũng vứt mạnh vào chậu nhựa văng cả bọt xà phòng ra ngoài.
“Thế mà cũng vác mặt ra đây xin nước cơ đấy. Nước ở đây chỉ rửa phèn rửa chua, chứ làm sao rửa sạch được cái bản mặt lừa thầy phản bạn. Nhà ông bà giáo có đứa con gái quý hóa quá, làm rạng danh cả dòng họ cơ mà.”
Lan chậm rãi lùi lại một chút, dường như muốn thu mình biến mất khỏi thế giới này. Nó lê đôi dép tổ ong xẹp lép bước lại gần thành giếng, cố né tránh vòng vây những ánh mắt rực lửa của tất cả mọi người. Khắp cơ thể nó toát lên một vẻ run rẩy bất thường, như người đang mang một nỗi sợ hãi tột độ giấu kín. Nó đặt cái xô xuống cạnh rãnh nước rêu xanh, vươn cánh tay gầy trơ xương định cầm lấy chiếc gáo nhựa màu xanh quen thuộc. Các ngón tay nó rung lên không kiểm soát. Nó vừa mới chạm nhẹ vào phần cán nhựa, một bóng người đã lao sầm đến từ phía góc sân.
Đó là bà thím Tám nhà ở đầu ngõ. Bà ta vứt phịch rổ khoai đang rửa dở, lao đến giật phắt cái gáo nhựa ra khỏi tay Lan bằng một lực thô bạo. Nước giếng dội ngược ra ngoài, hắt toẹt xuống mặt đất bùn nhão nhoét, văng tung tóe lên đôi ống quần lửng xỉn màu và đôi bàn chân trần lạnh lẽo của Lan. Con bé giật mình lùi lại một bước, chới với suýt ngã nhào ra sau. Ánh mắt hoảng loạn của nó ngước lên nhìn người đàn bà vừa tước đi cái gáo nước.
Bà thím Tám chống nạnh một tay, tay kia cầm cái gáo chỉ thẳng vào mặt Lan, nhổ toẹt một bãi nước bọt xuống rãnh thoát nước. Giọng bà ta rít lên the thé, đanh ác, xé toạc không gian bức bối của buổi chiều muộn.
“Mày bỏ ngay cái tay bẩn thỉu của mày ra khỏi đồ của làng. Nước giếng này là để cho người đàng hoàng tắm gội. Loại gái hư hỏng, đĩ thõa, bôi tro trát trấu vào mặt cả cái làng này mà còn dám vác mặt ra đây chung đụng với bọn tao. Mày cút ngay về cái xó nhà mày trước khi tao…”
“… tao tát cho lật mặt bây giờ!” Bà thím Tám gằn từng chữ, đôi mắt trợn ngược lên đầy hung dữ. Để chứng minh mình không nói suông, bà ta vung chân đá luôn cái xô nhựa của Lan lăn lóc ra tận rìa rãnh nước thải, vang lên những tiếng lạch cạch khô khốc.
Tôi đứng sau hàng rào dâm bụt, mớ rau muống trên tay đã bị bấm nát bấy từ lúc nào. Tôi muốn mở miệng nói một câu can ngăn, nhưng cái không khí hừng hực thù ghét của đám đàn bà bãi giếng khiến cổ họng tôi nghẹn đắng. Chống lại đám đông lúc này chẳng khác nào tự rước họa vào thân.
Lan đứng chết trân tại chỗ. Nước giếng từ cái gáo bà Tám hắt ra làm ướt sũng vạt áo lùng bùng của nó, dính bết vào thân hình gầy gò chỉ còn da bọc xương. Nó không khóc, hay đúng hơn là dường như đã cạn kiệt nước mắt để khóc. Bàn tay khẳng khiu của nó run lẩy bẩy vươn ra phía trước như muốn níu lấy cái xô, rồi lại buông thõng xuống.
“Thím… cô bác…” Giọng Lan cất lên, khàn đặc và rít qua kẽ răng như tiếng ma sát của hai thanh củi khô. “Cho cháu xin… đúng một xô thôi. Mẹ cháu sốt li bì từ qua đến giờ… nhà không còn giọt nước nào để uống thuốc…”
“Ối giời ơi, nghe mà mủi lòng chưa kìa!” Bà Hằng đập mạnh cái chậu giặt xuống sân gạch, cười ré lên lấn át tiếng van vỉ của Lan. “Sốt vỡ mặt ra vì nhục chứ ốm đau nỗi gì! Mang tiếng gả vào nhà giàu trên phố, cuối cùng bị chồng nó đạp cổ ra đường vì cái tội lăng loàn. Giờ về đây lại còn diễn trò hiếu thảo à? Thứ gái độc, đĩ thõa như mày đụng vào nước giếng làng này, nhỡ lây bệnh dơ bẩn cho bọn tao thì ai đền?”
Nói đoạn, bà Hằng nhấc bổng chậu nước giặt đục ngầu, sủi bọt trắng xóa, thẳng tay hắt ào về phía rãnh nước ngay sát chỗ Lan đang đứng. Nước bẩn bắn tung tóe lên đôi chân trần gầy guộc và ống quần xỉn màu của con bé.
Lan co rúm người lại. Nó lùi bước, nhưng đôi dép tổ ong mòn vẹt trượt trên lớp rêu xanh rì ở mép giếng. Thân hình mỏng manh như lá lúa của nó lảo đảo rồi ngã phịch xuống nền gạch ướt. Cú ngã mạnh đến mức tôi đứng cách một đoạn vẫn nghe rõ cả tiếng xương va đập. Khuỷu tay nó xước một vệt dài, rướm máu. Nhưng Lan dường như không thấy đau. Từ trong túi áo khoác của nó, một chiếc túi nilon nhỏ văng ra, lăn lóc trên mặt đất.
Tôi nheo mắt nhìn qua bờ rào. Đó là một cái túi thuốc có in mờ mờ logo màu đỏ của một bệnh viện nào đó trên thành phố, bên trong lộn xộn những vỉ thuốc nhiều màu và một tờ giấy gấp tư.
Bà thím Tám nhào tới, hất hàm chỉ vào cái túi nilon. “Á à, thuốc thang gì đây? Chắc lại vác cái bệnh xã hội, bệnh hoa liễu gì từ mấy gã nhân tình về rồi chứ gì! Bà con ơi, nhìn mà xem, nó mang mầm bệnh về gieo rắc cho cái làng này đây này!”
“Không! Đừng chạm vào!”
Đó là tiếng hét lớn nhất của Lan mà tôi nghe được kể từ khi nó vác mặt về làng. Con bé vùng dậy với một sức mạnh vô hình nào đó, lao đến vồ lấy cái túi thuốc, ôm chặt vào trước ngực. Nó cuộn tròn người lại dưới đất, mặc cho đầu gối và khuỷu tay dính đầy bùn đất. Ánh mắt nó nhìn bà Tám ngập tràn sự hoảng loạn và tuyệt vọng tột độ, hai hàm răng đánh bò cạp vào nhau bần bật. Hành động bảo vệ gói thuốc sống chết của nó càng làm đám đông tin chắc rằng đó là thứ dơ bẩn không thể chối cãi.
“Gớm ghiếc! Mày ôm khư khư cái thứ rác rưởi ấy làm gì? Nhìn cái mặt quắt lại như quỷ đói thế kia, khéo lại lậu, giang mai hay sida rồi cũng nên!” Một người đàn bà khác chen vào xỉa xói, cố tình bịt mũi bước lùi lại.
Đúng lúc ấy, bà Giao – mẹ của Lan – từ trong ngõ xiêu vẹo bước ra. Bà cụ tiều tụy không kém gì con gái, mái tóc lơ thơ bạc trắng rối bời, khoác chiếc áo nỉ cũ kỹ dù trời đang oi bức. Thấy con gái nằm rạp dưới đất, bà vội vã lao đến, vòng tay ôm lấy Lan.
“Tôi lạy các bà, các chị…” Bà Giao khóc nấc lên, giọng khản đặc, nước mắt giàn giụa trên khuôn mặt nhăn nheo. “Cháu nó mệt… xin các người tha cho mẹ con tôi. Có tội tình gì thì tôi gánh hết…”
“Bà gánh được không? Bà đẻ con ra không biết dạy, để nó làm ô nhục cả cái xóm này, giờ bà vác mặt ra đây bênh vực à?” Bà Hằng chống nạnh, chỉ thẳng tay vào mặt bà Giao. “Nhà dột từ nóc! Chắc ở nhà bà cũng nuông chiều, che đậy cho nó đi theo trai nên nhà chồng nó mới tống cổ cả hai mẹ con về cái máng lợn sứt này!”
Bà Giao run rẩy, ôm chặt lấy đứa con gái đang ho sặc sụa trong vòng tay. Lan giấu nhẹm túi thuốc vào túi áo trong, gục đầu vào vai mẹ. Tiếng ho của nó xé ruột xé gan, lồng ngực gầy gò nhấp nhô khó nhọc như người sắp đứt hơi. Nó nhắm nghiền mắt lại, phó mặc cho những lời lăng mạ tiếp tục giội xuống.
Tôi đứng chôn chân bên bờ rào, thấy tim mình thắt lại. Một cảm giác gợn gợn dấy lên trong đầu tôi. Ánh mắt tuyệt vọng của Lan lúc ôm bọc thuốc, tiếng ho rũ rượi, cái dáng vẻ tàn tạ bất thường đến mức da bọc xương kia… liệu có thật là do bị nhà chồng đuổi vì ngoại tình? Hay có một sự thật khủng khiếp nào khác mà đám đông ngoài kia đang cố tình tảng lờ? Nhưng những tiếng chửi rủa cay độc của đám đàn bà cứ xôn xao không dứt, lấp liếm mọi sự nghi ngờ non nớt vừa nảy mầm trong tôi.
Đột nhiên, một tiếng còi ô tô trầm đục và vang rền xé toạc không gian huyên náo.
Cả bãi giếng lập tức im bặt. Đám đàn bà con gái đồng loạt ngơ ngác quay đầu nhìn ra phía đầu đình. Một chiếc ô tô SUV màu đen bóng loáng, to lù lù như một con quái vật bằng thép, đang từ từ lăn bánh qua cổng làng rồi đỗ xịch ngay trước khoảng sân gạch rộng của sân đình, cách bãi giếng chỉ mươi bước chân.
Làng tôi đường nhỏ, xe ô tô vào tận đây là chuyện hiếm, huống hồ là một chiếc xe sang trọng đến mức nhìn qua cũng biết giá trị bằng cả chục cái cơ ngơi ở đây cộng lại. Tiếng động cơ xe êm ru tắt lịm. Đám đông nín thở, tò mò đến mức quên bẵng cả việc chửi bới mẹ con Lan. Phía bên kia, cửa kính xe từ từ hạ xuống, và chốt cửa sau khẽ mở ra. Một gót giày da bóng lộn bước xuống nền gạch đỏ au.
Chiếc ô tô sang trọng đỗ xịch trước sân đình, động cơ êm ru tắt lịm, trả lại không gian ngột ngạt cho bãi giếng lúc chiều tà. Đám đàn bà đang buông những lời chửi rủa cay độc bỗng im bặt, tò mò dán mắt vào cánh cửa xe đang từ từ hé mở. Từ sau hàng rào dâm bụt, tôi rướn người lên, nín thở theo dõi. Một đôi giày da dính đầy bụi đất bước xuống nền gạch đỏ au. Người đàn ông bước ra khỏi xe, đóng rầm cửa lại với một lực mạnh đến mức chiếc xe khẽ rung lên.
Tôi tròn mắt ngạc nhiên. Đó là anh Hoàng – anh trai ruột của Lan, người đã thoát ly lên thành phố làm công trình suốt mấy năm nay hiếm khi về làng. Chiếc xe to lớn kia có lẽ là xe của sếp anh, được mượn vội để chạy về quê. Trông anh phờ phạc tột độ. Áo sơ mi xộc xệch, mái tóc rối bời, nhưng đôi mắt anh vằn lên những tia máu đỏ sọc, toát ra một luồng sát khí bừng bừng khiến mấy người đàn bà đứng gần mép giếng bất giác lùi lại một bước.
Lúc này, tiếng ồn ào ban nãy đã kéo theo ông trưởng xóm và vài người đàn ông từ trong ngõ chạy ra sân đình. Thấy ông trưởng xóm xuất hiện, bà Hằng như bắt được vàng, vội vàng xông lên trước, vung vẩy cái áo ướt sũng trên tay, lớn giọng xúi giục biến bãi giếng thành một cuộc họp xóm chớp nhoáng đòi đuổi người.
“Ông trưởng xóm ra đây mà xem! Thằng Hoàng về đúng lúc lắm!” Bà Hằng tru tréo, chỉ tay về phía mẹ con Lan đang co cụm dưới đất. “Nay có mặt trưởng xóm với bà con ở đây, họp luôn đi, ông lập biên bản tống cổ cái thứ lăng loàn này đi cho khuất mắt. Chồng nó trên phố vừa đá đít nó ra đường vì cái tội mèo mả gà đồng, giờ nó rước thêm ba cái bệnh giang mai, hoa liễu về lây cho cả làng. Nhìn cái bọc thuốc dơ bẩn của nó kìa! Anh mang con em gái nứt mắt ra đi ngay, xóm này là xóm văn hóa, không chứa chấp loại đĩ thõa!”
Lời bà Hằng đanh vót, kéo theo những tiếng xì xầm phụ họa của đám đông vừa kịp định thần. Thế nhưng, anh Hoàng không thèm đáp lời. Sải bước dài, anh lao như một mũi tên về phía rãnh nước rêu xanh, nơi bà Giao đang ôm chặt lấy đứa con gái gầy gò ốm yếu. Nhìn thấy bộ dạng tàn tạ, khuỷu tay rướm máu trộn lẫn bùn đất của em gái, và chiếc túi nilon thuốc rơi lăn lóc, bờ vai rộng của anh Hoàng run lên bần bật. Cổ họng anh nghẹn lại, phát ra những tiếng nấc khô khốc. Anh cúi xuống, ôm chầm lấy hai mẹ con, cẩn thận nhặt bọc thuốc đút lại vào túi áo cho Lan.
Rồi đột ngột, anh Hoàng đứng phắt dậy. Cơn xót xa bùng lên thành một ngọn lửa cuồng nộ. Anh sải bước quay lại, đi thẳng về phía chiếc bàn đá dưới gốc đa sân đình, nơi bà Hằng và ông trưởng xóm đang đứng. Từ trong chiếc cặp da mang theo bục cả khóa, anh rút phăng ra một tệp giấy tờ dày cộp.
*Bốp!*
Tệp hồ sơ bị đập mạnh xuống mặt bàn đá. Tiếng động khô khốc, chát chúa vang lên cắt đứt phăng mọi âm thanh xì xầm to nhỏ. Tôi giật nảy mình, đánh rơi cả cọng rau muống đang cầm trên tay.
“Bà nói ai lăng loàn? Ai mang mầm bệnh xã hội hả?” Giọng anh Hoàng gầm lên như sấm, dội vào bức tường gạch rêu phong của đình làng. Anh chỉ thẳng tay vào mặt bà Hằng, đôi mắt trừng lên đỏ sọc. “Mở to mắt ra mà xem! Đây là bệnh án của bệnh viện phụ sản thành phố! Có dấu mộc đỏ chót đây!”
Anh giật tờ giấy trên cùng, đập thẳng ra giữa bàn. Từ chỗ bờ rào, tôi căng mắt ra cũng nhìn thấy lờ mờ dòng chữ in đậm của bệnh viện và con dấu đỏ chót chễm chệ ở góc tờ giấy.
“Em gái tôi sảy thai!” Tiếng anh Hoàng xé toạc bầu không khí đặc quánh. “Nó bị thằng chồng khốn nạn, con thú đột lốt người đó bạo hành, đánh đập dã man đến mức mất con, dập cả lá lách phải nằm viện cấp cứu ròng rã hơn một tháng trời! Cái túi thuốc mà bà vừa hắt hủi, vừa chửi rủa là thuốc chống nhiễm trùng, thuốc bổ máu cho người vừa sảy thai! Chứ không phải cái thứ bệnh hoạn dơ bẩn mà cái miệng ác độc của các người tự thêu dệt ra!”
Bà Hằng giật thót người, cái miệng đang định lu loa tiếp bỗng cứng đơ lại. Đám đàn bà xung quanh cũng tái mặt, đồng loạt lùi lại phía sau, ánh mắt hoang mang nhìn chằm chằm vào tờ bệnh án trên bàn đá.
Nhưng anh Hoàng chưa dừng lại. Anh tiếp tục rút ra một tờ giấy khác, đập bồi thêm một cú nữa xuống mặt bàn, ngay sát tay bà Hằng.
“Còn đây! Đơn ly hôn!” Giọng anh uất nghẹn, từng chữ rít ra như rỏ máu. “Không phải nhà chồng đuổi nó vì nó ngoại tình! Mà là thằng súc sinh kia rước bồ nhí về nhà, ép em tôi ký đơn tay trắng ra đi ngay khi nó vừa tỉnh lại trên giường bệnh! Nhà tôi nghèo, thân cô thế cô không làm gì được bọn nhà giàu khốn nạn đó, đành cắn răng đưa nó về quê tĩnh dưỡng. Thế mà về đến cái làng này, chưa được ngày nào yên, các người hùa nhau, chà đạp, ép mẹ con nó đến bước đường cùng này à? Bức tử người ta thì các người mới vừa lòng hả?”
Những lời nói sắc như dao găm cắm phập vào khoảng sân đình vắng lặng. Không một ai dám nhúc nhích. Bà Hằng há hốc miệng, cái tay đang vung vẩy hăng hái ban nãy giờ từ từ buông thõng xuống rũ rượi, sắc mặt chuyển từ đỏ gay sang trắng bệch. Bà thím Tám đứng cạnh giếng cũng hóa đá, cái gáo nhựa trên tay rơi phịch xuống đất lúc nào không hay. Ông trưởng xóm run rẩy cầm tờ bệnh án lên, đôi mắt nheo lại đọc từng dòng chữ, rồi mặt mũi cũng tái mét, ấp úng không thốt nổi nửa lời.
Cả bãi giếng chìm vào một sự im lặng chết chóc. Lần này, không phải là sự im lặng ác ý để tẩy chay, mà là sự câm lặng kinh hoàng của những kẻ vừa bị sự thật vả thẳng vào mặt. Chỉ còn nghe thấy tiếng nước từ rãnh chảy róc rách, và tiếng thở dốc nghẹn ngào của anh Hoàng giữa ánh chiều chạng vạng.
Sự câm lặng ở bãi giếng lúc chạng vạng hôm ấy đặc quánh đến mức tôi nghe rõ cả tiếng muỗi vo ve bên bụi dâm bụt. Không một ai trong đám đàn bà con gái dám cựa quậy hay lẩm bẩm thêm nửa lời. Dưới gốc đa, anh Hoàng không thèm chửi bới thêm. Ánh mắt anh lia qua từng khuôn mặt đang tái mét, một ánh mắt không chứa đựng sự tức giận nữa mà chỉ còn lại sự khinh bỉ tột cùng. Anh gom vội tập bệnh án và tờ đơn ly hôn nhàu nát nhét lại vào cặp. Chẳng buồn nói thêm một câu, anh quay ngoắt lại, bước tới bế thốc đứa em gái gầy rộc đang rũ rượi lả đi trên tay mẹ. Bà Giao lảo đảo đứng lên, bám chặt lấy vạt áo con trai, nức nở bước từng bước liêu xiêu rời khỏi khoảng sân gạch ướt sũng. Bóng ba người họ đổ dài dưới ánh đèn đường vàng vọt, rồi khuất hẳn vào con ngõ sâu hun hút. Chiếc ô tô sang trọng ngoài cổng đình lát sau cũng nổ máy, người lái xe lặng lẽ đánh lái rời đi, bỏ lại đằng sau một bãi giếng ngập ngụa trong sự cắn rứt và bàng hoàng.
Ngay khi bóng anh Hoàng vừa khuất, đám đông như bừng tỉnh khỏi một giấc mộng mị độc ác. Vài tiếng chép miệng xót xa vang lên. Bà thím Tám bần thần nhìn đôi bàn tay mình, rồi nhìn vũng nước giếng đục ngầu mà bà ta vừa hắt thẳng vào mặt đứa con gái vừa mất con. Nhưng người phản ứng nhanh nhất lại là bà Hằng. Cái khuôn mặt chanh chua mọi khi giờ tái nhợt như tàu lá chuối. Bà ta không giặt nốt chậu quần áo, cũng chẳng buông lời phân bua, chỉ vội vàng lầm lũi xách cái chậu nhựa luồn qua mép đám đông, chuồn thẳng về nhà như một bóng ma.
Sáng sớm hôm sau, khi tôi vừa mở cổng quét chiếc sân gạch đầy lá rụng, đã thấy bà Hằng khệ nệ xách một cái túi du lịch to đùng vội vã bước ra ngõ. Thấy mấy người hàng xóm đang đứng xì xầm to nhỏ mua đậu phụ ở đầu đường, bà ta cố tình nói tướng lên, giọng điệu lấp liếm sự chột dạ: “Khổ quá, con dâu trên phố gọi điện báo thằng cháu đích tôn ốm sốt cả đêm. Tôi phải bắt chuyến xe sớm nhất lên chăm nó vài tuần. Ở nhà ông lão tự lo cơm nước vậy!”.
Ai cũng thừa hiểu đó chỉ là cái cớ vụng về. Bà ta đang tháo chạy. Kẻ khơi mào ngọn lửa độc ác nhất, kẻ rêu rao những lời lăng mạ miệt thị cay độc nhất giờ đây chọn cách chuồn êm để trốn tránh trách nhiệm và sự chì chiết của chính những người mà hôm qua bà ta vừa xúi giục. Cái dáng vẻ hấp tấp, ánh mắt lấm lét đảo quanh của bà Hằng khi leo vội lên chiếc xe khách đường dài trông hèn nhát đến thảm hại.
Sự rời đi của bà Hằng càng làm bầu không khí của xóm giếng trở nên nặng nề, ngột ngạt. Buổi chiều hôm đó, không ai rủ ai ra giếng giặt giũ buôn chuyện như mọi khi. Đến sẩm tối, từ sau bờ rào nhà mình, tôi thấy bà thím Tám cùng ba bốn người đàn bà khác rụt rè đi ngang qua. Người xách hộp sữa, người cầm túi cam, khuôn mặt ai nấy đều cúi gằm, trĩu nặng sự ân hận. Họ thì thầm với nhau về việc phải đến xin lỗi mẹ con bà Giao một tiếng cho phải đạo, cho nhẹ bớt cái gánh nặng tội lỗi đang đè nát lương tâm từ đêm qua.
Tôi buông cán chổi, lặng lẽ cất bước đi theo họ về phía cuối ngõ. Thế nhưng, khi tất cả vừa rẽ vào lối rào cúc tần quen thuộc, bước chân của đám đông bỗng khựng lại.
Ngôi nhà cấp bốn xập xệ của bà Giao tối om, không một ánh đèn, không một tiếng động. Trước cánh cổng sắt hoen gỉ, một chiếc ổ khóa to bự, lạnh lẽo đã được bấm chặt từ bên ngoài.
Bà thím Tám run rẩy tiến lại gần, cố lay cánh cổng sắt kêu lạch cạch trong vô vọng. Vài người ngó nghiêng qua khe hở tường rào. Sân nhà vắng ngắt, chổi cùn, nón mê vứt chỏng chơ. Từ bên kia hàng rào dâm bụt, ông cụ Tơ nhà kế bên ho húng hắng, nói vọng sang bằng cái giọng khàn khàn đặc trưng:
“Khỏi tìm. Thằng Hoàng nó gọi taxi đưa mẹ với em nó đi từ ba giờ sáng rồi. Nó bảo đưa con bé lên phố nhập viện điều trị lại, rồi mướn phòng trọ cho bà Giao ở để tiện bề chăm sóc. Nó nhờ tôi thi thoảng ngó chừng cái nhà, chứ mẹ con nó chắc chắn không bao giờ quay lại cái xóm này nữa. Đất này độc quá, người ở đây ác quá, giết chết em nó mất.”
Từng lời của ông cụ Tơ như những nhát búa đập thẳng vào ngực đám người đang đứng chôn chân trước cổng. Bà thím Tám bưng mặt, rớt nước mắt, túi cam trên tay rơi bịch xuống nền đất ẩm, lăn lóc bám đầy cát bụi. Vài người đàn bà khác quay mặt đi, lén đưa tay quệt những giọt nước mắt ân hận muộn màng.
Họ đã mang quà đến, mang theo cả những lời tạ lỗi được chuẩn bị kỹ càng. Nhưng đã quá muộn. Lan đã âm thầm rời đi trong đêm, không để lại dù chỉ một lời oán thán, cũng tước đoạt luôn cái quyền được xin lỗi để xoa dịu lương tâm của những kẻ từng chà đạp mình. Chiếc cổng khóa trái im lìm như một bản án câm lặng nhưng tàn khốc nhất giáng xuống bãi giếng làng.
Tôi quay lưng bước về, lòng nặng trĩu. Vết thương trên thể xác con người có lẽ rồi sẽ lành nhờ thuốc, nhưng vết thương do miệng đời rạch xuống, mãi mãi chẳng có lời xin lỗi nào khâu víu lại được.
Story code: VI_000043